Tag Archives: οικονομία

ΟΙ «ΣΚΙΕΣ» ΤΗΣ ΚΑΘΑΡΗΣ ΕΞΟΔΟΥ

Το κυβερνητικό αφήγημα για τη λήξη της οκταετούς περιπέτειας της χώρας και το σκηνικό που περιγράφουν οι αναλυτές – Η επιτήρηση θα συνεχιστεί και ενδεχόμενη δημοσιονομική εκτροπή θα συνεπάγεται αναίρεση μέτρων ελάφρυνσης του χρέους

Στις παραλίες, αλλά και στην άδεια Αθήνα του Αύγουστου, οι συζητήσεις στις παρέες για την επικείμενη, την Τρίτη, έξοδο της χώρας από το μνημόνιο προκαλούν συγκαταβατικά ή και πικρόχολα σχόλια. Κανείς δεν πιστεύει ότι η καθημερινότητα του θα αλλάξει σημαντικά προς το καλύτερο, ούτε ότι η χώρα έχει εξασφαλίσει ένα ανάλογο μέλλον με αυτό των άλλων πρώην μνημονιακών χωρών της Ευρωζώνης. Η επιστροφή στην κανονικότητα και η καθαρή έξοδος, που ευαγγελίζεται η κυβέρνηση, δείχνουν σαν να συμβαίνουν κάπου αλλού. Το σκηνικό εξόδου από το μνημόνιο που περιγράφουν οι οικονομικοί αναλυτές δεν είναι πολύ διαφορετικό. Τα χαρακτηριστικά του είναι τα εξής:

  1. Ο «διάλογος» με τις αγορές ξεκινά με προβληματικούς όρους. «Πώς είναι δυνατόν να πανηγυρίσεις την έξοδο με τις αγορές κλειστές;», σχολιάζει μια τραπεζική πηγή, αναφερόμενη στο υψηλό κόστος δανεισμού, που ακύρωσε τα κυβερνητικά σχέδια για δύο ακόμη εκδόσεις ομολόγων πριν από το τέλος του μνημονίου. Παρά τις αποφάσεις για διευθέτηση του χρέους, η ιταλική και η τουρκική κρίση επιβεβαίωσαν τους τελευταίους μήνες ότι η Ελλάδα είναι εξαιρετικά ευάλωτη σε αναταράξεις.
  2. Η δημοσιονομική προσαρμογή θα συνεχιστεί. Η Ελλάδα έχει δεσμευθεί, με νόμο, να μειώσει τις συντάξεις από 1/1/2019 και το αφορολόγητο από 1/1/2020, να εμφανίζει πρωτογενή πλεονάσματα 3,5% του ΑΕΠ ώς το 2022 και στη συνέχεια 2,2% του ΑΕΠ. Η κυβέρνηση επιχειρεί να ανακαλέσει τη μείωση των συντάξεων, αλλά δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι κάτι τέτοιο δεν θα εκληφθεί αρνητικά από τις αγορές.
  3. Η επιτήρηση από τους θεσμούς, συμπεριλαμβανομένου του ΔΝΤ, θα εξακολουθήσει να υφίσταται και ενδεχόμενη δημοσιονομική εκτροπή θα συνεπάγεται αναίρεση μέτρων ελάφρυνσης του χρέους, πέραν του αρνητικού σήματος που θα αποστέλλεται στις αγορές.
  4. Το «ελατήριο» δεν λειτούργησε και παρότι η οικονομία βγαίνει επιτέλους από τη μακρύτερης διάρκειας και έντασης ύφεση που έχει καταγραφεί, ο ρυθμός ανάπτυξης είναι χαμηλότερος από τις προσδοκίες, της τάξεως του 2% φέτος, ενώ η περαιτέρω δημοσιονομική προσαρμογή δεν επιτρέπει αισιοδοξία για το μέλλον. Η Ελλάδα έχασε τα χρόνια της ευρωπαϊκής ανάκαμψης, δεν επωφελήθηκε από τα μέτρα ποσοτικής χαλάρωσης της ΕΚΤ και τώρα είναι αντιμέτωπη με ένα διεθνές περιβάλλον αστάθειας και επικείμενης ανόδου των επιτοκίων.
  5. Οι τράπεζες εξακολουθούν να ταλανίζονται από το εξαιρετικά υψηλό ποσοστό των μη εξυπηρετούμενων δανείων, που φτάνουν το 42%, όταν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες κυμαίνονται μεταξύ 1% και 5%. Έτσι, δεν είναι σε θέση να χρηματοδοτήσουν την ανάπτυξη
  6. Οι διαρθρωτικές αλλαγές εξακολουθούν να είναι ημιτελείς. Η αναδιάρθρωση του Δημοσίου παραμένει ζητούμενο, η φοροδιαφυγή συνέχιζα να κινείται σε επίπεδα ρεκόρ, παρά το θετικό βήμα της ανεξαρτητοποίησης της ΑΑΔΕ, για να αναφέρουμε μερικές.

Αναγνωρίζουν, βεβαίως, όσοι μελετούν τα οικονομικά μεγέθη, ότι κατά την διετία που προηγήθηκε σημειώθηκε μια εντυπωσιακή βελτίωση στο δημοσιονομικό σκέλος, με το έλλειμμα του 15,4% του ΑΕΠ το 2009 να μετατρέπεται σε πλεόνασμα 0,8% του ΑΕΠ το 2017 (και πρωτογενές πλεόνασμα 4,2% του ΑΕΠ την ίδια χρονιά). Σημειώνουν, επίσης, τη μείωση του ελλείμματος του ισοζυγίου πληρωμών από το 15% του ΑΕΠ το 2008 στο 0,8% του ΑΕΠ το 2017. Προσθέτουν, όμως, ότι η αποκατάσταση αυτή της δημοσιονομικής ισορροπίας έγινε με σημαντικό κόστος σε επίπεδο εισοδήματος (το ΑΕΠ υποχώρησε κατά 25%) και ανεργίας και βασίστηκε σε μεγάλο βαθμό στην υπερφορολόγηση, φέρνοντας σε απόγνωση νοικοκυριά και υπονομεύοντας την ανάπτυξη της χώρας. Καθώς η ανάπτυξη είναι τώρα το βασικό ζητούμενο, όπως διαμηνύουν και οι οίκοι αξιολόγησης, οι οικονομολόγοι εισηγούνται μειώσεις φορολογίας. Ισως, όμως, ακόμη σημαντικότερη, ιδίως για τις πολυπόθητες άμεσες ξένες επενδύσεις, όπως λένε, είναι η εμπέδωση κλίματος εμπιστοσύνης. Οι αναμνήσεις, όμως, των πρακτικών που ακολουθήθηκαν στο Ελληνικό ή στις Σκουριές είναι ακόμη νωπές. Ακόμη χειρότερα, οι επικείμενες εκλογές απειλούν με ολική επαναφορά στις κακές συνήθειες του παρελθόντος.

[ΠΗΓΗ: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, της Ειρήνης Χρυσολωρά, 19/8/2018]

MOSCOVICI ΓΙΑ ΕΛΛΑΔΑ: ΤΕΛΕΙΩΝΕΙ Η ΛΙΤΟΤΗΤΑ, ΟΧΙ ΟΜΩΣ ΚΑΙ ΟΙ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΙΣ

Την άποψη ότι η όλη Ευρώπη βγαίνει από την οκτάχρονη κρίση “συλλογικά ισχυρότερη” εκφράζει ο επίτροπος Οικονομικών υποθέσεων, Πιερ Μοσκοβισί ενόψει της εξόδου της Ελλάδας από το πρόγραμμα την ερχόμενη Δευτέρα. Όπως σημειώνει ο ίδιος σε γραπτές δηλώσεις του προς τον Τύπο, “χωρίς την ευρωπαϊκή οικονομική βοήθεια η ελληνική οικονομία θα είχε καταρρεύσει”, ενώ παράλληλα “όλες οι οικονομίες της ΕΕ θα είχαν παρασυρθεί, τουλάχιστον εν μέρει, στην ελληνική άβυσσο”.

“Η 20ή Αυγούστου σηματοδοτεί το τέλος των οκτώ ετών που ήταν ιδιαίτερα οδυνηρά για τον ελληνικό λαό και αποσταθεροποίησε βαθιά την Ευρωζώνη. Ωστόσο, καμία άλλη ευρωπαϊκή χώρα δεν έχει κάνει περισσότερα για τον εκσυγχρονισμό της διοίκησης και της οικονομίας της. Σήμερα, η Ελλάδα έχει επανέλθει στην ανάπτυξη και το κάποτε τεράστιο δημόσιο έλλειμμα έχει μετατραπεί σε ένα σταθερό δημοσιονομικό πλεόνασμα”, υπογραμμίζει.

Συγχρόνως, ο Γάλλος επίτροπος επισημαίνει ότι “η πραγματικότητα παραμένει δύσκολη”, τονίζοντας ότι παρ’ όλο που η λιτότητα έχει τελειώσει, δεν έχει έρθει και το τέλος των μεταρρυθμίσεων. “Υπάρχει ακόμα πολλή δουλειά να γίνει ώστε η Ελλάδα να μπορέσει να σταθεί και με τα δυο της πόδια. Η μείωση του δημόσιου χρέους και η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων πρέπει να είναι οι κύριες προτεραιότητες της κυβέρνησης”, προσθέτει.

Σε ό,τι αφορά το μέγεθος και τη διάρκεια της κρίσης, ο Π. Μοσκοβισί σημειώνει πως στην αρχή της κρίσης η Ευρωζώνη δεν είχε “ούτε την ικανότητα ούτε τα εργαλεία, πόσο μάλλον την πολιτική κουλτούρα”, να διαχειριστεί την κατάσταση, ενώ παραδέχεται πως το Eurogroup “ως συλλογικό όργανο δεν υπόκειται σε πραγματικό δημοκρατικό έλεγχο”. “Εγώ ο ίδιος αισθάνθηκα άβολα όταν αποφασίσαμε, πίσω από κλειστές πόρτες, τη μοίρα εκατομμυρίων Ελλήνων. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο περιέγραψα αυτήν την κατάσταση ως δημοκρατικό σκάνδαλο: όχι επειδή οι υπουργοί ενήργησαν με κακή βούληση, αλλά επειδή συχνά δεν ήταν πλήρως ενημερωμένοι ή δεν είχαν ακριβή εντολή από τα εθνικά κοινοβούλιά τους. Από αυτό προκύπτει ένα ξεκάθαρο μάθημα: το Eurogroup πρέπει να γίνει πιο δημοκρατικό, με μεγαλύτερη διαφάνεια και έλεγχο”, σημειώνει.

Τέλος, αναφερόμενος στην επόμενη μέρα, ο επίτροπος Οικονομικών, χαρακτηρίζει “ιστορική μέρα” το τέλος του μνημονίου τόσο για την Ελλάδα όσο και για την υπόλοιπη Ευρώπη. “Η Ελλάδα ξαναβρίσκει τη θέση της στην Ευρωζώνη και μεγαλύτερη αυτονομία στη χάραξη της οικονομικής πολιτικής”, αναφέρει, επισημαίνοντας πως “αυτό δεν σημαίνει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση εγκαταλείπει την Ελλάδα”. “Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα διασφαλίσει την τήρηση των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η Ελλάδα, παραμένοντας όμως σύμμαχος της Ελλάδας. Η εποπτεία που θα ακολουθήσει δεν είναι ένα συγκεκαλυμμένο τέταρτο πρόγραμμα. Δεν περιλαμβάνει νέα μέτρα ή μεταρρυθμίσεις”, τονίζει, ζητώντας μάλιστα από τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης να προχωρήσουν στην περαιτέρω εμβάθυνση της ΟΝΕ, με το βλέμμα στραμένο στις “επόμενες κρίσεις”.

Ο επίτροπος Μοσκοβισί θα παραχωρήσει τη Δευτέρα συνέντευξη Τύπου στις Βρυξέλλες με θέμα την ολοκλήρωση του ελληνικού προγράμματος.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, από ΑΠΕ-ΜΠΕ, 17/8/2018]

DER SPIEGEL: “AΠΟΣΤΟΛΗ ΕΞΕΤΕΛΕΣΘΗ – H EΛΛΑΔΑ ΠΕΘΑΙΝΕΙ”…

Στο τέλος του τρίτου ελληνικού προγράμματος βοήθειας στις 20 Αυγούστου και στο δύσκολο καλοκαίρι λόγω πυρκαγιών που έβγαλαν στην επιφάνεια χρόνια προβλήματα αναφέρεται ο γερμανικός τύπος.

Εκτενές ρεπορτάζ για την Ελλάδα με αφορμή την επικείμενη ολοκλήρωση του προγράμματος βοήθειας προς στην Ελλάδα φιλοξενεί το Der Spiegel με τίτλο “Αποστολή εξετελέσθη-Η Ελλάδα πεθαίνει”. Μια επίσκεψη σε ένα μικρό ελληνικό χωριό με γηραιούς κυρίως κατοίκους και λίγα παιδιά γίνεται αφορμή για μια αποτίμηση της διάσωσης της Ελλάδας και των μεταρρυθμίσεων. “273,7 δις ευρώ έδωσαν στην Ελλάδα η ΕΚΤ, η Κομισιόν και το ΔΝΤ. Η χώρα μπορεί πια να δανειστεί μόνη της από τις διεθνείς αγορές. Ένα από τα μεγαλύτερα δράματα στην ευρωπαϊκή ιστορία φτάνει προσωρινά σε ένα τέλος: η ελληνική κρίση χρέους. Οδήγησε το ευρώ στο χείλος του γκρεμού και δίχασε την ΕΕ. Και μετέτρεψε την Ελλάδα σε μια άλλη χώρα. Κανένα άλλο κράτος του κόσμου δεν έχει μελετηθεί τόσο ενδελεχώς. Με ένα σκληρό μεταρρυθμιστικό πρόγραμμα περικόπηκαν μισθοί και συντάξεις και αυξήθηκαν οι φόροι. Τουλάχιστον μέχρι το 2060 οι Έλληνες θα πρέπει να εξοφλήσουν τα χρέη τους. Παραδόξως παραβλέφθηκε το σημαντικότερο: χρέη μπορεί να αποπληρώσει μόνο μια χώρα που αναπτύσσεται. Η Ελλάδα όμως συρρικνώνεται: 550.000 άνθρωποι έχουν μεταναστεύσει από την αρχή της κρίσης και περίπου 10,7 εκατομ. άνθρωποι διαβιούν στη χώρα” σημειώνει το Der Spiegel.

Οι μεταρρυθμίσεις, το δημογραφικό και η ανάπτυξη

Το περιοδικό αναφέρεται στον στόχο της υπουργού Διοικητικής Ανασυγκρότησης Όλγας Γεροβασίλη “να θέσει τέλος στις πελατειακές σχέσεις. Αυτό έχει υποσχεθεί κάθε πολιτικός που ανέλαβε αυτή τη θέση αλλά κανείς δεν τα κατάφερε. Για αιώνες η ελληνική διοίκηση λειτουργούσε σαν πρόφαση για τη νομιμοποίηση του νεποτισμού. Οι πελατειακές σχέσεις ήταν θεμελιώδης αρχή της κοινωνίας (…) Θα πρέπει όμως να μπει ένα τέλος”. Το περιοδικό κάνει αναφορά στις προσπάθειες για εκσυγχρονισμό του δημοσίου με τη βοήθεια και γαλλικής τεχνογνωσίας, χαρακτηρίζει όμως την όλη προσπάθεια ως ένα “πείραμα ανυπέρβλητων διαστάσεων”. Αντίστοιχα δύσκολο είναι και το θέμα της ψηφιοποίησης της ελληνική διοικητικής και κυβερνητικής μηχανής που έχει αναλάβει ο αρμόδιος υπουργός Ν. Παππάς. “Άλλη μια επανάσταση” σημειώνει το περιοδικό. “Η απαρχαιωμένη δομή της ελληνικής διοίκησης ήταν παροιμιώδης”, γράφει το Spiegel.

Πάντως παρά τη σημασία αντίστοιχων μεταρρυθμίσεων, θα πρέπει αυτές, σύμφωνα με το Spiegel, να λαμβάνουν υπόψη μελλοντικά την αρνητική δημογραφική εξέλιξη στη χώρα σε συνάρτηση με την οικονομία. “(…) Πρέπει να σταματήσει η μετανάστευση των νέων, οι μετανάστες θα πρέπει να επιστρέψουν και οι συνθήκες ζωής να σταθεροποιηθούν ώστε οι οικογένειες να θέλουν και πάλι να αποκτήσουν παιδιά. (…) Τίποτα από όλα αυτά δεν θα συμβεί χωρίς σταθερή οικονομική ανάπτυξη αλλά κάτι τέτοιο δεν διαφαίνεται”, αναφέρει το Spiegel. Το ρεπορτάζ φιλοξενεί επίσης και τον καθηγητή Νομικής του Εθνικού και Καποδιστραικού Πανεπιστημίου Αθηνών Αριστείδη Χατζή, ο οποίος θεωρεί ότι η Ελλάδα “θα πρέπει επιτέλους να ανοίξει την αγορά της” και ότι η ελληνική κρίση έγινε “κρίση θεσμών”. Το περιοδικό παρατηρεί επίσης ότι παρά τις μεταρρυθμίσεις η ελληνική αγορά εργασίας είναι από τις πιο απορρυθμισμένες στην ΕΕ και η ανεργία έχει ελάχιστα μειωθεί. Η ίδρυση νέων επιχειρήσεων είναι το ίδιο δύσκολη όσο και πριν από την κρίση ενώ δυσκολίες υπάρχουν και στον τομέα των ξένων επενδύσεων, όπου βέβαια “έχουν σημειωθεί επιτυχίες”, όπως παρατηρεί το περιοδικό. Κλείνοντας το ρεπορτάζ αναφέρει: “Κάποτε φαινόταν ότι η ελληνική κρίση χρέους θα βύθιζε την ΕΕ στην άβυσσο. Αυτή τη στιγμή μοιάζει περισσότερο σαν μια δαπανηρή παράπλευρη απώλεια στην περαιτέρω ώθηση της ευρωπαϊκής ενοποίησης. Ως το 2060 θα πρέπει το ελληνικό κράτος κάθε χρόνο να επιτυγχάνει πλεονάσματα στον προϋπολογισμό ώστε να εμβάζει το μεγαλύτερο μέρος του στους δανειστές, σύμφωνα με όσα ορίζουν οι κανόνες. Κάτι που είναι ένα δύσκολο καθήκον για μια οικονομικά πετυχημένη χώρα. Για τους Έλληνες θα πρέπει να είναι αδύνατο. Επειδή η δημογραφική ανάπτυξη συνδέεται άμεσα με την οικονομική ανάπτυξη”.

“Καμένη γη” αντί για γιορτή

“Καμνη γη” είναι ο τίτλος άρθρου γνώμης στη Süddeutsche Zeitung, το οποίο αναφέρεται στα χρόνια προβλήματα της που ανέδειξε η φονική πυρκαγιά στο Μάτι. “Διασώστες σε πανικό, αξιωματούχοι που δεν συμφωνούν για τις ευθύνες που φέρουν-και αυτά είναι εικόνες που θα μείνουν από αυτό το καλοκαίρι. Ένα καλοκαίρι που θα έπρεπε να είχε εξελιχθεί αλλιώς. Η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα ήθελε να χρησιμοποιήσει τον Αύγουστο για γιορτή, οι Έλληνες θα έπρεπε να γιορτάσουν το τέλος της ‘δουλείας’, την επανάκτηση της κυριαρχίας τους από τους διεθνείς πιστωτές. Για τις 21 Αυγούστου είχε σχεδιαστεί, πριν την πυρκαγιά, μια ανοιχτή γιορτή. Στις 20 Αυγούστου τελειώνει το τρίτο και τελευταίο πρόγραμμα βοήθειας προς την Αθήνα (…)”.

Η σχολιογράφος κάνει μια αναδρομή στα χρόνια της κρίσης και σημειώνει ότι “υπήρχαν ενδείξεις ότι η Αθήνα ζούσε πάνω από τις δυνάμεις της για καιρό, αλλά η ΕΕ δεν ήθελε να το δει. Όταν πια δεν υπήρχε περιθώριο για εξωραϊσμούς, οι διασώστες ανάγκασαν την χώρα να μπει σε έναν κορσέ που ήταν όμως για πολλούς Έλληνες αποπνικτικός”. Όπως σημειώνει το άρθρο “τα μέτρα λιτότητας έπληξαν κυρίως τη μεσαία τάξη και τα χαμηλότερα εισοδήματα. Για αυτό φέρουν ευθύνη όχι μόνο οι δανειστές αλλά και όλες οι ελληνικές κυβερνήσεις (…)”. Τα τελευταία χρόνια ο τουρισμός βοηθά τη χώρα να ανακάμψει, γράφει η SZ, ωστόσο ο μεγαλύτερος παράγοντας που προκαλεί αβεβαιότητα για το μέλλον είναι η πρόβλεψη για πρωτογενή πλεονάσματα 3,5% ως το 2022 και έπειτα 2,2% ως το 2060. Η σχολιογράφος παρατηρεί πάντως ότι αν και δεν έχουν υλοποιηθεί όλες οι μεταρρυθμίσεις, κάποιες που έγιναν είναι σημαντικές πχ. η ανεξαρτησία της εφορίας. Επίσης σημαντικό θεωρεί στον ρεαλισμό του Τσίπρα, ο οποίος σήμερα  θεωρείται “αξιόπιστος” εταίρος. Αυτό όμως που ούτε αυτός κατάφερε να εξαλείψει ήταν “η παλιά ασθένεια του πελατειακού κράτους”, ενώ η ίδια θεωρεί αμφίβολο εαν οι συντηρητικοί που ετοιμάζονται να αναλάβουν τη διακυβέρνηση το 2019, θα πράξουν καλύτερα.

Tο άρθρο κλείνει με μια αναφορά στα πρόσφατα δραματικά γεγονότα της Αττικής: “Η μελλοντική πολιτική μπορεί να είναι μη δημοφιλής στον κόσμο. Αυτό έδειξε δυστυχώς και το παράδειγμα στο Μάτι. Πολλοί λένε ότι εαν υπήρχε κρατική πρόβλεψη, δεν θα είχαμε φτάσει στο Μάτι, μια περιοχή τόσο άναρχα δομημένη χωρίς διεξόδους κινδύνου. Στο μέλλον θα πρέπει όλα να γίνουν καλύτερα: τα αυθαίρετα θα πρέπει να κατεδαφιστούν και να μπει τέλος στις κακοτεχνίες. Θα ξεκαθαριστεί εάν η πυροσβεστική είχε οικονομικά προβλήματα ή –και γι αυτό υπάρχουν ενδείξεις- είχε τόσο κακή διαχείριση που οδήγησε σε λάθος δρόμο τους διασώστες. Μια δίχως περιστροφές εξήγηση οφείλουν στους νεκρούς και τους οικείους τους όλοι οι υπεύθυνοι”.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr, της Δήμητρας Κυρανούδη, από Deutsche Welle, 11/8/2018]

ΓΙΑΤΙ Ο ΝΤΡΑΓΚΙ “ΚΛΕΙΝΕΙ ΤΗΝ ΠΟΡΤΑ” ΣΤΙΣ ΕΛΛΗΝΙΚΕΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ

Η επιβεβαίωση του αποκλεισμού των ελληνικών τραπεζών από το waiver (κατ’ εξαίρεση χρηματοδότηση με εγγύηση κρατικά ομόλογα), αλλά και του ελληνικού Δημοσίου από το QE, μετά την τελευταία συνεδρίαση του Δ.Σ. της ΕΚΤ, κλείνει την πόρτα στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα, μετά την 20ή Αυγούστου, στη “φθηνή” χρηματοδότηση από τη Φρανκφούρτη.

Ο ανομολόγητος λόγος για τη στάση αυτή της ΕΚΤ –και του κ. Ντράγκι προσωπικά– δεν έχει να κάνει βέβαια με τις “εξηγήσεις” που δόθηκαν την Πέμπτη. Ότι δηλαδή η Ελλάδα δεν θα είναι πλέον σε “πρόγραμμα”, αλλά, όπως διευκρινίζεται στο “Κ” από αρμόδιο παράγοντα στην Φρανκφούρτη, το ότι “το ελληνικό χρέος για την ΕΚΤ παραμένει μη βιώσιμο…”.

Και αυτό θα είναι ξεκάθαρο στην επικείμενη Έκθεση της ΕΚΤ (DSA), στην οποία θα αναγνωρίζεται ότι ναι μεν τα μέτρα του Eurogroup (21/6) έχουν διασφαλίσει την εξυπηρέτηση του χρέους για τα επόμενα 4 χρόνια και επίσης έχουν διευκολύνει με ισχυρό τρόπο την εξυπηρέτησή του μέχρι το 2032, αλλά “μακροπρόθεσμα το δημόσιο χρέος παραμένει επισφαλές…”.

Άλλωστε, όπως διευκρινίζεται από τον ίδιο παράγοντα, “αν το πρόγραμμα ήταν η αιτία θα μπορούσε το QE να δοθεί για το διάστημα που η Ελλάδα θα είναι ακόμα στο πρόγραμμα, δηλαδή μέχρι τις 20 Αυγούστου. Πράγμα για το οποίο δεν γίνεται από κανέναν καμία συζήτηση…”.

Πέραν αυτού όμως υπάρχουν και άλλοι λόγοι για την διακοπή του waiver για τις ελληνικές τράπεζες, για όσο τα ελληνικά κρατικά ομόλογα θα παραμένουν σε επίπεδα αξιολόγησης κάτω του ορίου “investment grade” (ήτοι BBB), δηλαδή για τουλάχιστον έναν και περισσότερο χρόνο ακόμα, σύμφωνα με τις υπάρχουσες εκτιμήσεις των οίκων αξιολόγησης.

Οι λόγοι αυτοί έχουν να κάνουν αφενός με τις συγκριτικές κινήσεις των αγορών απέναντι στα ομόλογα του ευρωπαϊκού Νότου και τη στρέβλωση της τιμολόγησης του εθνικού κρατικού ρίσκου που θα προκαλούσε μια παρέμβαση “εκτός γραμμής” στα ελληνικά. Το ίδιο ισχυρή ήταν, επίσης, και η επιθυμία της ΕΚΤ να αποκλείσει το ενδεχόμενο να παγιδευτεί με ομόλογα αμφίβολης αξίας στα χαρτοφυλάκιά της τα επόμενα χρόνια μέσα από αγορές μέσω του προγράμματος επενεπένδυσης του QE.

Να σημειωθεί ότι και η χθεσινή (Παρασκευή) απόφαση του Δ.Σ. του ΔΝΤ όσον αφορά το ελληνικό χρέος, που θα δημοσιοποιηθεί την ερχόμενη Τρίτη, θα κινηθεί σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που υπάρχουν στην ΕΚΤ στην ίδια κατεύθυνση. Με άλλα λόγια, θα επιβεβαιώσει τη βραχυμεσοπρόθεσμη βιωσιμότητα του χρέους στη βάση των μέτρων που έχουν ανακοινωθεί, αλλά θα διατηρεί ισχυρές επιφυλάξεις για τη βιωσιμότητά του μακροπρόθεσμα.

Σύμφωνα με πληροφορίες του “Κ”, στην αποτύπωση των χαρακτηρισμών για την αξιολόγηση του χρέους στην Έκθεση της ΕΚΤ αυτοί θα είναι αυστηρότεροι από εκείνους του ΔΝΤ. Η επανεξέταση του χρέους το 2032 στο Eurogroup προκύπτει από τις εκτιμήσεις αυτές ως εξαιρετικά κρίσιμη.

ΕΚΤ και τράπεζες

Υπό τις συνθήκες αυτές οι ελληνικές συστημικές τράπεζες αποκλείονται μετά την 20ή Αυγούστου από την εξαιρετικά χαμηλού κόστους χρηματοδότηση από την ΕΚΤ με εγγυήσεις ελληνικών κρατικών ομολόγων (waiver).

Βέβαια, όπως αναφέρεται αρμοδίως, τα σχετικά ποσά που θα μπορούσαν να χρειασθούν από αυτό το χρηματοδοτικό κανάλι είναι μικρά και υπερκαλύπτονται από άλλες πηγές, όπως υποστηρίζεται και από στελέχη της ΤτΕ. Εξού και το γεγονός ότι τα υπόλοιπα από τη χρηματοδότηση των τραπεζών από τον “ακριβό” ELA μειώνονται σταθερά και τείνουν να εξαντληθούν.

Αυτό όμως ισχύει υπό ομαλές συνθήκες και για όσο οι διαδικασίες για την επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί για τα NPLs και NPEs προωθούνται.

Από την πλευρά της ΕΚΤ (SSM), όμως, έχει αρχίσει να εντοπίζεται μία διολίσθηση στους ρυθμούς με τους οποίους εξελίσσεται η αποτελεσματικότητα των πλειστηριασμών, ενόψει και της αναθεώρησης των στόχων μείωσης των NPLs που θα γίνει τον Σεπτέμβριο.  

Παρ’ όλα αυτά, σύμφωνα με ενημέρωση του “Κ” από κύκλους με γνώση των συζητήσεων που γίνονται στη Φρανκφούρτη, οι ελληνικές τράπεζες και “η βραδεία βελτίωση των μεγεθών” όσον αφορά την εκκαθάριση των “κόκκινων” δανείων, δεν είναι το σημαντικότερο θέμα που απασχολεί το Εκτελεστικό της Συμβούλιο.

Αντίθετα, τα προβλήματα στο ιταλικό τραπεζικό σύστημα, αλλά και στην Πορτογαλία κατά δεύτερο λόγο, απασχολούν πολύ περισσότερο την ΕΚΤ από όσο ο ρυθμός βελτίωσης της κατάστασης στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα.  

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, του Γ. Αγγέλη, από το “Κεφάλαιο”, 29/7/2018]

ΞΕΝΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΤΩΡΑ!

Το κλειδί για την επίλυση σχεδόν όλων των σημαντικών οικονομικών προβλημάτων που αντιμετωπίζει η χώρα μας είναι η επίτευξη υψηλών και διατηρήσιμων ρυθμών οικονομικής μεγέθυνσης. Για να πετύχουμε υψηλούς ρυθμούς οικονομικής μεγέθυνσης απαιτείται η υλοποίηση μεγάλου όγκου επενδύσεων. Δυστυχώς, εδώ και πολλά χρόνια, οι ακαθάριστες επενδύσεις στην Ελλάδα είναι χαμηλότερες από τις αποσβέσεις. Με άλλα λόγια, καταστρέφουμε περισσότερο κεφάλαιο από όσο δημιουργούμε. Πριν από την κρίση, η εικόνα ήταν διαφορετική. Το ποσοστό των επενδύσεων στο ΑΕΠ στην Ελλάδα ήταν ελαφρά υψηλότερο του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Όμως, υπήρχαν σημαντικές διαφορές μεταξύ Ελλάδας και Ε.Ε. ως προς τη δομή των επενδύσεων. Στην Ελλάδα -όπως και στις περισσότερες χώρες του Νότου- σημαντικό ποσοστό των επενδύσεων κατευθυνόταν σε κατοικίες, ενώ στον Βορρά αναλογικά περισσότερες ήταν οι επιχειρηματικές επενδύσεις που έχουν πολύ μεγαλύτερο πολλαπλασιαστικό αποτέλεσμα από τις επενδύσεις σε κατοικίες.

Σύμφωνα με διάφορες μελέτες, στην Ελλάδα υπάρχουν σήμερα πολλές επενδυτικές ευκαιρίες, σε πολλούς τομείς οικονομικής δραστηριότητας, πέρα από τους γνωστούς «υπόπτους» (τουρισμό, logistics, κλπ.). Για να υλοποιηθούν αυτές οι επενδύσεις, απαιτείται χρηματοδότηση. Παραδοσιακά, η χρηματοδότηση των ελληνικών επιχειρήσεων βασιζόταν κυρίως στον τραπεζικό δανεισμό. Στην παρούσα συγκυρία, η χρηματοδότηση μέσω του τραπεζικού συστήματος φαίνεται αρκετά δύσκολη. Οι τράπεζες είναι φορτωμένες με δυσθεώρητα ποσά μη εξυπηρετούμενων δανείων, ενώ η καταθετική τους βάση συρρικνώθηκε σημαντικά το 2015 και έκτοτε μικρά μόνο ποσά έχουν επιστρέψεις στις τράπεζες. Τμήμα του επενδυτικού κενού μπορεί και πρέπει να καλυφθεί από ξένες επενδύσεις.

Αν και η μεγάλη μάζα των επενδύσεων είναι λογικό να είναι εγχώριες, στην παρούσα συγκυρία ο ρόλος των ξένων -κυρίως άμεσων- επενδύσεων μπορεί να είναι καταλυτικός. Πέρα από την ευεργετική τους επίδραση στον ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης, οι επενδύσεις αυτές μπορούν να βοηθήσουν στη μεταφορά τεχνογνωσίας, στην άνοδο της Ελλάδας στην αλυσίδα της προστιθέμενης αξίας, αλλά, κυρίως, μπορούν να αποτελέσουν τον καταλύτη για πολλές ακόμα θετικές εξελίξεις. Πιθανότατα θα εκληφθούν ως ψήφος εμπιστοσύνης στην ελληνική οικονομία, γεγονός που θα μειώσει το country risk της χώρας μας, θα βοηθήσει την επιστροφή της στις διεθνείς κεφαλαιαγορές και θα οδηγήσει σε μείωση του κόστους κεφαλαίου τόσο για το δημόσιο όσο και για τον ιδιωτικό τομέα, ενθαρρύνοντας περαιτέρω την επενδυτική δραστηριότητα. Ταυτόχρονα μπορούν να δημιουργήσουν κλίμα εμπιστοσύνης, το οποίο θα ενθαρρύνει την επιστροφή των αποταμιεύσεων στο τραπεζικό σύστημα, αυξάνοντας τους διαθέσιμους για επενδύσεις πόρους. Επιπρόσθετα, μειώνοντας την αβεβαιότητα, μπορούν να ενθαρρύνουν την ανάληψη επενδυτικών δραστηριοτήτων από εγχώριους επενδυτές.

Στην παρούσα συγκυρία, πέρα από τα συνήθη συγκριτικά πλεονεκτήματα της χώρας (κυρίως, γεωγραφική θέση), υπάρχουν δύο παράγοντες που θα έπρεπε να κάνουν την Ελλάδα «μαγνήτη» ξένων επενδύσεων, ειδικά μετά τη σημαντική μείωση του κινδύνου του Grexit, αλλά και την υλοποίηση μεγάλου αριθμού διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων στα χρόνια των μνημονίων.

Πρώτον, οι χαμηλές αποτιμήσεις των περιουσιακών στοιχείων και, δεύτερον, η διαθεσιμότητα σχετικά φθηνές και αρκετά καλά εκπαιδευμένης εργατικής δύναμης

Όμως, οι ξένες επενδύσεις παραμένουν χαμηλές, όπως ήταν και στην περίοδο πριν από την κρίση. Γιατί συμβαίνει αυτό; Παρότι στην περίοδο των μνημονίων έγιναν ορισμένες σημαντικές μεταρρυθμίσεις -ιδίως ως προς την αδειοδότηση επιχειρήσεων και την απελευθέρωση ορισμένων τομέων οικονομικής δραστηριότητας- πολλά από τα παλαιά προβλήματα παραμένουν (γραφειοκρατία, αργή απονομή δικαιοσύνης, ασταθές φορολογικό περιβάλλον, διαφθορά, κ.λπ.), ενώ τα τελευταία χρόνια δίπλα σε αυτά προστέθηκαν και νέα, όπως η υψηλή φορολογία κεφαλαίου και, προπαντός, η έλλειψη κλίματος φιλικού προς την επιχειρηματικότητα (όλοι θυμόμαστε τις περιπέτειες του Ελληνικού, του ΟΛΠ, της «Ελληνικός Χρυσός» και μυρίων άλλων κατά την περίοδο 2015-2016). Παρά τις φιλότιμες προσπάθειες μελών της σημερινής κυβέρνησης να αλλάξουν το κλίμα, η «εμπιστοσύνη» καταστρέφεται γρήγορα αλλά κτίζεται αργά. Από την άποψη αυτή η ύπαρξη μιας κυβέρνησης φιλικής προς το επιχειρείν με ξεκάθαρη μεταρρυθμιστική ατζέντα είναι «εκ των ουκ άνευ».

Πολλές χώρες είχαν προβλήματα παρόμοια με αυτά της Ελλάδας, αλλά με την κατάλληλη ηγεσία κατόρθωσαν να τα επιλύσουν, να προσελκύσουν μεγάλο όγκο ξένων επενδύσεων και να πετύχουν ταχύρρυθμη οικονομική ανάπτυξη. Ας ελπίσουμε ότι η Ελλάδα δεν θα αποτελέσει (και πάλι) την εξαίρεση.

[ΠΗΓΗ: ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, του Πάνο Τσακλόγλου, καθηγητή στο Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών, 29/7/2018].

ΤΟ ΘΡΙΛΕΡ ΜΕ ΤΟΝ ΦΠΑ ΚΑΙ ΤΗ ΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΒΟΥΛΗ – ΕΡΧΕΤΑΙ ΚΑΙ ΝΕΟΣ “ΓΥΡΟΣ” ΕΓΚΡΙΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΕΟΣ

Το θρίλερ για το ελληνικό ζήτημα και για την ολοκλήρωση της εξόδου της Ελλάδος από τα μνημόνια δεν τελειώνει τον Αύγουστο, με την (νέα) επικύρωση του μνημονίου από τη γερμανική Βουλή, μετά την προσαρμογή του 1 εκ των 88 προαπαιτούμενων που αφορά στο ΦΠΑ για τα “προσφυγικά” όπως λέγονται νησιά και δεν θα αναβληθεί για 6 μήνες (με πρόταση αντικατάστασής του από περικοπή αμυντικών δαπανών).

Περιλαμβάνει σύμφωνα με πληροφορίες ακόμα ψηφοφορία η οποία θα λάβει χώρα μετά τις θερινές διακοπές, όπως όλα δείχνουν μέχρι στιγμής.

Ο λόγος για την επικύρωση των αποφάσεων του Eurogroup αναφορικά με το ελληνικό χρέος και ειδικά για κάποια μέτρα όπως είναι η δεκαετής παράταση που δόθηκε στην αποπληρωμή του 2ου δανείου καθώς και σε άλλα μέτρα τα οποία πρέπει να τύχουν επικύρωσης από τα κοινοβούλια κρατών – μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης μεταξύ των οποίων και του γερμανικού.

Ο τρίτος αυτός γύρος διαπραγματεύσεων διαμορφώνει το χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή των μέτρων από τον ESM, αλλά και για την ενεργοποίηση των παρεμβάσεων που έχει οργανώσει η ελληνική πλευρά, αναφορικά με την εξαγορά δανείων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και όχι μόνο.

Το πρώτο βήμα είναι η γερμανική Βουλή να επικυρώσει – για δεύτερη φορά – τα κείμενα του μνημονίου (σ.σ. εγκρίθηκαν στις 28/6 και μία ημέρα μετά έγινε η εξαγγελία Τσίπρα) και έτσι να άρει τις επιφυλάξεις της αναφορικά με το προαπαιτούμενο των συντελεστών ΦΠΑ.

Η κίνηση είχε γνωστοποιηθεί, σύμφωνα με πληροφορίες, στο οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης από στελέχη των θεσμών. Γι αυτό και ο ΥΠΟΙΚ την προηγούμενη Πέμπτη, όταν η κρίση αποκαλύφθηκε στην σύνοδο Eurogoup/ESM (σ.σ. έγιναν παράλληλα σε επίπεδο ΥΠΟΙΚ) απάντησε με πρόταση περικοπής αμυντικών δαπανών ίσης αξίας (28 εκατ. ευρώ).

Η κίνηση της Γερμανίας καθρεφτίζει τις εσωτερικές πιέσεις οι οποίες αποκαλύφθηκαν διάπλατα από τις τοποθετήσεις που έγιναν στο κοινοβούλιό της κατά την 1η έγκριση των 88 προαπαιτούμενων και της τελικής αξιολόγησης του 3ου μνημονίου. Αποτελεί όμως και έναν τρόπο προειδοποίησης προς το ελληνικό πολιτικό ακροατήριο ότι δεν θα δεχθεί να υπάρξει προηγούμενο ελαστικής στάσης…

Πλέον η κίνηση αυτή ουσιαστικά μεταφέρει χρονικά την έλευση των 15 δισ. ευρώ του τελευταίου πακέτου δόσεων (που ήταν προγραμματισμένες για τις επόμενες μέρες) κατά ένα μήνα, στο όριο της λήξης της διαθεσιμότητας τους (21 Αυγούστου), με τον ESM πάντως χθες σε ανακοίνωσή του να διαβεβαιώνει ότι τα λεφτά θα φτάσουν εγκαίρως στα ελληνικά ταμεία.

Όσον αφορά στον 3ο γύρο έγκρισης από τη γερμανική Βουλή που σχετίζεται με τις παρεμβάσεις στο χρέος της 21ης Ιουνίου, μεταφέρει χρονικά για τον Σεπτέμβριο- Οκτώβριο την ενεργοποίηση των μέτρων για το χρέος από τον ESM, αλλά και μηδενίζεται το περιθώριο ενεργοποίησης του QE.

Αφού ολοκληρωθούν και αυτές οι κοινοβουλευτικές διαδικασίες η ΕΚΤ θα ολοκληρώσει την έκθεση βιωσιμότητας χρέους (την οποία όμως δεν θα ανακοινώσει). Μετά, από όλη αυτή τη διαδικασία και αφού υπάρξει και η πολιτική επικύρωση θα μπορεί η Ελλάδα να προχωρήσει στα σχέδια που έχει για εξαγορά ακριβών δανείων που λήγουν άμεσα (τα επόμενα 2-3 χρόνια), με πρώτα στη “λίστα” αυτά του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και της ΕΚΤ (με αρχικό πόσο τα 3,3 δισ. ευρώ) και σε απόλυτη συμφωνία με τον ESM. Ανάλογα με τα διαθέσιμα που θα έχει η Ελλάδα (δηλαδή επιπλέον έσοδα από ιδιωτικοποιήσεις ή με την διασφάλιση της λήψης των κερδών ομολόγων που συνδέονται με αιρεσιμότητες) σχεδιάζονται και άλλες κινήσεις.

Παράλληλα, μετά την απόφαση Ευρωπαϊκής Επιτροπής τίθεται σε ισχύ την 21η Αυγούστου και η Ενισχυμένη Εποπτεία. Στην πράξη η διαδικασία ενεργοποίησής της θα είναι σταδιακή και θα διαρκέσει έως και το επόμενο Μάιο με σειρά αλλεπάλληλων ελέγχων, αποστολών και εκθέσεων. Πρώτο βήμα θα είναι η έναρξης της διαδικασίας ένταξης της χώρας στο Ευρωπαϊκό Εξάμηνο στις 15 Οκτωβρίου. Θα προηγηθεί αποστολή των θεσμών στην Αθήνα και θα αποτελεί την επίσημη εκκίνηση για την “μάχη” αναφορικά με τη μείωση του αφορολόγητου και των συντάξεων.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, της Δήμητρας Καδδά, 14/7/2018]

ΤΟ ΠΑΡΑΣΚΗΝΙΟ ΤΟΥ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟΥ ΒΕΤΟ ΣΤΗ ΔΟΣΗ ΚΑΙ ΟΙ ΠΑΡΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΣΕ QE ΚΑΙ ΧΡΕΟΣ

Το γερμανικό “μπλόκο” στην καταβολή των δόσεων των 15 δισ. ευρώ (που είχε προγραμματιστεί για τις αρχές της επόμενης εβδομάδος και πλέον πηγαίνει για Αύγουστο και… βλέπουμε), με αιτία την απόφαση της κυβέρνησης να διατηρήσει τους χαμηλούς συντελεστές ΦΠΑ στα λεγόμενα “προσφυγικά” νησιά του Αιγαίου, ερμηνεύεται ως μία πρόθεση επίδειξης ισχύος από την πλευρά της Γερμανίας. Η γερμανική πλευρά δεν θέλει να δημιουργηθεί προηγούμενο ανοχής παρεκκλίσεων από τα συμφωνηθέντα, σύμφωνα με μία πρώτη ερμηνεία της στάσης της, η οποία όμως έχει και άλλες παρενέργειες.

Η αναβολή τουλάχιστον για 15 μέρες της καταβολής της δόσης και της επικύρωσης των αποφάσεων που συνδέονται με την τέταρτη και τελική αξιολόγηση του μνημονίου, μεταφέρει χρονικά και άλλα πολύ κρίσιμα βήματα.

Το ένα από αυτά τα βήματα είναι η ενεργοποίηση και η εφαρμογή των αποφάσεων για το χρέος της 22ας Ιουνίου που πρέπει να γίνουν από τον ESM. Ξεκινά όμως η εφαρμογή αφού πρώτα λάβει και την πολιτική έγκριση από όλα τα κράτη – μέλη (η οποία δεν ήρθε χθες).

Το δεύτερο βήμα είναι η μικρή πιθανότητα που υπήρχε για ένταξη της Ελλάδος στο QE το διάστημα έως το τέλος του μνημονίου (δηλαδή έως την 20η Αυγούστου). Όπως όλα δείχνουν πλέον μηδενίζεται αυτή η πιθανότητα και γίνονται πιο ξεκάθαροι οι λόγοι για τους οποίους προ ημερών ο Μάριο Ντράγκι επέμενε για τις κοινοβουλευτικές διαδικασίες που πρέπει να ολοκληρωθούν πριν προχωρήσει στην έκθεση βιωσιμότητας χρέους της ΕΚΤ και στις δικές του αποφάσεις.

Η ανακοίνωση του ESM

Χθες ο ESM συνεδρίασε σε επίπεδο ΥΠΟΙΚ Ευρωζώνης για την έγκριση του ελληνικού μνημονίου (που αποτελεί και τη βάση της μεαταμνημονιακής ενισχυμένης εποπτείας). Η συνεδρίαση έγινε μετά το Eurogroup και κατέληξε με 18 ναι και με 1 όχι από την Γερμανία. Ανακοίνωσε ότι “το Συμβούλιο των Διοικητών του ESM επικύρωσε κατ ‘αρχήν το Συμπληρωματικό Μνημόνιο με την επιφύλαξη της ολοκλήρωσης των εθνικών διαδικασιών”.

Σημειώνεται ότι σήμερα με ανάλογη διαδικασία θα υπάρξει αρχική έγκριση με “αστερίσκο” Γερμανίας από τον ESM και για τα 15 δισ. ευρώ των δόσεων.

Οι αμυντικές δαπάνες

Ουσιαστικά εκκρεμεί η γερμανική κοινοβουλευτική διαδικασία. Πλέον, η ελληνική κυβέρνηση πρέπει να καταθέσει και επισήμως την πρότασή της για “ισοδύναμα” 28 εκατ. ευρώ που θα προέρχονται, σύμφωνα με πληροφορίες, από κωδικούς των αμυντικών δαπανών.

Η Κομισιόν θα προσαρμόσει ανάλογα την έκθεση συμμόρφωσης και τα κείμενα θα εγκριθούν εκ νέου κοινοβουλευτικά από την Γερμανία.

O κ. Σεντένο για την χθεσινή σύνοδο ανέφερε ότι μετά τη συνεδρίαση του Eurogroup, οι υπουργοί συναντήθηκαν με διαφορετικά “καπέλα” για να εγκρίνουν την επικαιροποίηση του ελληνικού μνημονίου και να δώσουν στους επιτελείς των ΥΠΟΙΚ την εξουσιοδότηση εκταμίευσης της τελευταίας δόσης ύψους 15 δισ. ευρώ.

Η πρόταση κυρώθηκε από 18 χώρες. “Η τελική απόφαση που εγκρίνει το επίσημο κλείσιμο της αναθεώρησης και παρέχει το πράσινο φως για την εκταμίευση μπορεί να γίνει μόλις ολοκληρωθούν όλες οι εθνικές διαδικασίες. Περιμένω να συμβεί αυτό στις αρχές Αυγούστου”, ανέφερε.

Η αρνητική ψήφος ήταν αυτή της Γερμανίας. Ο λόγος είναι η απόφαση της ελληνικής κυβέρνησης να διατηρήσει το καθεστώς του χαμηλού συντελεστή ΦΠΑ σε νησιά του Αιγαίου, η οποία δεν ελήφθη μετά από ενημέρωση/συμφωνία με τους θεσμούς όπως λέει η γερμανική πλευρά και έτσι αλλάζει ένα από τα 88 προαπαιτούμενα.

Έγινε μάλιστα σαφές κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου ότι η διατήρηση του χαμηλού ΦΠΑ θα πρέπει να αρθεί σε έξι μήνες. Πρόκειται για μία προσωρινή παράταση που λήγει στο τέλος του έτους…

Πλέον σύμφωνα με όσα ανέφερε ο κ. Σεντένο και ο κ. Ρέγκλινγκ, η εκταμίευση αναμένεται στις αρχές του Αυγούστου. Ο Επίτροπος Πιερ Μοσκοβισί έσπευσε να καθησυχάσει ότι σε κάθε περίπτωση η εκταμίευση θα καταστεί εφικτή πριν το τέλος του μνημονίου, ενώ επισήμανε ότι τα 28 εκατομμύρια ευρώ υστέρησης που προκαλεί η διατήρηση του συντελεστή ΦΠΑ σε χαμηλά επίπεδα δεν διαταράσσουν με τίποτα το δημοσιονομικό στόχο για πρωτογενές πλεόνασμα στο 3,5% του ΑΕΠ καθώς, όπως επισήμανε, κάθε χρονιά η Ελλάδα καταγράφει ούτως ή άλλως υπεραπόδοση.

Αφορολόγητο, συντάξεις και QE

Προειδοποίηση υπήρξε χθες και για την δημοσιονομική προσαρμογή. Είναι πολύ σημαντικό η Ελλάδα να παραμείνει προσηλωμένη στις δεσμεύσεις που έγιναν κατά τη διάρκεια του προγράμματος, τόνισε ο επικεφαλής του Eurogroup Μάριο Σεντένο, απαντώντας σε σχετική ερώτηση για τις δεσμεύσεις σε ό,τι αφορά τις συντάξεις. Όπως είπε, αυτό πρέπει να γίνει, προκειμένου να μην πληγεί η αξιοπιστία της.

Αλλά και το μέλος του δ.σ. της ΕΚΤ Μπενουά Κερέ, αφού ανέφερε πως ο επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας Μάριο Ντράγκι ήταν ξεκάθαρος λίγες μέρες πριν στην Ευρωβουλή, περιέγραψε ποιες είναι οι προϋποθέσεις για να γίνει κάτι τέτοιο. Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι πρώτον πρέπει να υπάρχει waiver, δεύτερον πρέπει να υπάρχει αξιολόγηση ότι το χρέος είναι βιώσιμο και τέλος πρέπει να ληφθούν επισήμως οι αποφάσεις. Πρόσθεσε πως για να υπάρχει waiver πρέπει να υπάρχει πρόγραμμα, σημειώνοντας πως η εποπτεία δεν είναι πρόγραμμα.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, της Δήμητρας Καδδά, 13/7/2018]

ΤΟ ΤΡΙΤΟ ΜΝΗΜΟΝΙΟ ΤΕΛΕΙΩΝΕΙ – Η ΣΚΛΗΡΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑ ΚΑΙ Η ΚΡΙΣΗ ΣΥΝΕΧΙΖΕΤΑΙ

Το πλαίσιο της ενισχυμένης εποπτείας που θα διαρκέσει τουλάχιστον για τέσσερα χρόνια και θα ανανεώνεται ανά εξάμηνο ανακοινώθηκε χθες, χωρίς εκπλήξεις αναφορικά με τους όρους που θα την διέπουν. Μέσα από δυο, όλα κι όλα, άρθρα ενεργοποίησε το σχετικό κανονισμό (σ.σ. για πρώτη φορά) και παρέπεμψε στα δύο πλαίσια δεσμεύσεων που θα πρέπει να υλοποιεί κατά γράμμα η Ελλάδα τα επόμενα χρόνια και είναι …. γνωστά από το μνημονιακό παρελθόν:

  • Το επικαιροποιημένο κείμενο του τρίτου μνημονίου (SMoU) που θα υπογράψουν/επικυρώσουν σήμερα οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης με το” καπέλο” των μελών του Διοικητικού Συμβουλίου του ESM. Ο ESM συνεδριάζει στο περιθώριο του Eurogroup και αύριο, σε χαμηλότερο επίπεδο (EWG), αναμένεται να εγκρίνει το πακέτο δόσεων (εν μέσω όμως “γκρίνιας” λόγω διατήρησης του χαμηλού ΦΠΑ και συντάξεων), αλλά και
  • Το δισέλιδο κείμενο δεσμεύσεων του Υπουργού Οικονομικών Ευκλείδη Τσακαλώτου το οποίο πλαισίωσε τη συμφωνία της 21ης Ιουνίου για το χρέος.

Το δεύτερο κείμενο ουσιαστικά αποτελεί περίληψη του πρώτου (δηλαδή του τρίτου μνημονίου), αλλά πάει και λίγο παραπέρα. Περιέχει για παράδειγμα νέες δεσμεύσεις για παρεμβάσεις στον ΕΝΦΙΑ τα επόμενα δύο χρόνια, στις δαπάνες υγείας και βάζει πιο δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα στις ιδιωτικοποιήσεις.

Αμφότερα τα κείμενα που έχει υπογράψει η κυβέρνηση, επιβεβαιώνουν ότι πρέπει να υλοποιηθούν οι δεσμεύσεις των επόμενων ετών όχι μόνο στο δημοσιονομικό πεδίο (δηλαδή στη μείωση αφορολόγητου και συντάξεων με λήψη αντίμετρων), αλλά και στο πεδίο του δημοσίου, των ιδιωτικοποιήσεων, της αγοράς ενέργειας, των τραπεζών, του κοινωνικού κράτους (και των παρεμβάσεων στα επιδόματα που δρομολογούνται), και σε όλες τις υπόλοιπες και πολυπληθείς εκκρεμότητες του τρίτου Μνημονίου.

Έτσι το τρίτο μνημόνιο ναι μεν τελειώνει με την έννοια ότι λήγει το πρόγραμμα/δάνειο και έρχεται καθεστώς επιτήρησης, αλλά ουσιαστικά “συνεχίζεται” με την έννοια ότι θα πρέπει να ολοκληρωθούν όσα συμφωνήθηκαν και να μην αναστραφούν στο μέλλον, αλλά και να λάβει μέρος των παρεμβάσεων στο χρέος μόνο αν υλοποιεί τα συμφωνηθέντα…

Πώς συνδέει δισέλιδο και μνημόνιο η Κομισιόν στην ιστοσελίδα της

Σε ξεχωριστή αναφορά που έχει αναρτηθεί στην ιστοσελιδα της Κομισιόν για τα ελληνικά δάνεια/μνημονια αναφέρεται ότι στο πλαίσιο της συνολικής συμφωνίας της 22ας Ιουνίου (για το χρέος) “οι ελληνικές αρχές δεσμεύτηκαν με βάση την δισέλιδη επιστολή να συνεχίσουν την εφαρμογή όλων των βασικών μεταρρυθμίσεων που εγκρίθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος του ESM, να διατηρήσουν τους στόχους και να ολοκληρώσουν ορισμένες βασικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που δρομολογήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος ΕΜΣ σε προκαθορισμένες προθεσμίες”.

Εξηγεί και το πώς θα ξεδιπλωθεί το υπόλοιπο πλέγμα εποπτείας (που περιλαμβάνει την Μεταμνημονιακή Παρακολούθηση και το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο και θα οδηγεί μέσα από τρίμηνες αξιολογήσεις και εξάμηνες αποφάσεις στην αποδέσμευση των παρεμβάσεων στο χρέος που συνδέονται με αυτά τα προαπαιτούμενα. Αναφέρεται ότι η Ελλάδα θα ενσωματωθεί πλήρως στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου (με αρχή την 15η Οκτωβρίου). “Οι συνέργειες μεταξύ των διαδικασιών ενισχυμένης επιτήρησης και του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου θα μεγιστοποιηθούν” επισημαίνεται.

“Η ενισχυμένη εποπτεία είναι ένα μεταμνημονιακό πλαίσιο προσαρμοσμένο στην Ελλάδα λόγω της μακροχρόνιας κρίσης και των προκλήσεων που αντιμετωπίζει. Θα υποστηρίξει τη συνέχιση, την ολοκλήρωση και την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος, σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που ανέλαβαν οι ελληνικές αρχές μέσω της στενής παρακολούθησης της οικονομικής, δημοσιονομικής και χρηματοπιστωτικής κατάστασης και της εξέλιξής της. Η παρακολούθηση θα αναληφθεί από την Επιτροπή, σε συνεργασία με την ΕΚΤ και, ενδεχομένως, με το ΔΝΤ. Ο ESM θα συμμετάσχει επίσης στο πλαίσιο του συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης όπως σε όλες τις άλλες περιπτώσεις επιτήρησης μετά το πρόγραμμα.

Η ενισχυμένη εποπτεία προβλέπει τριμηνιαίες εκθέσεις, οι οποίες θα αποτελέσουν τη βάση για την ενεργοποίηση των μέτρων χρέους που συνδέονται με την εφαρμογή πολιτικών, όπως συμφωνήθηκε στη δήλωση του Eurogroup της 22ας Ιουνίου”.

Η βαθιά κρίση και οι κίνδυνοι

Το άλλο σημείο το οποίο όμως αναδεικνύεται – και κυριαρχεί χωρικά – στην εξασέλιδη απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είναι η αιτιολογική της έκθεση. Δηλαδή οι λόγοι για τους οποίους πιστεύει ότι έπρεπε να ενεργοποιηθεί η Ενισχυμένη Εποπτεία στην περίπτωση της Ελλάδος.

Οι λόγοι συνδέονται με μία σειρά από κινδύνους οι οποίοι παραμένουν και οι οποίοι δεν θέτουν μόνο σε κίνδυνο την ίδια την ελληνική οικονομία αλλά μπορεί να προκαλέσουν συστημικό πρόβλημα στην Ευρώπη.

Αναφέρεται ότι για μία σειρά από λόγους, η Επιτροπή εκτιμά ότι “η Ελλάδα εξακολουθεί να αντιμετωπίζει κινδύνους όσον αφορά τη χρηματοοικονομική σταθερότητά της, οι οποίοι, εάν υλοποιηθούν, θα μπορούσαν να έχουν αρνητικές επιπτώσεις σε άλλα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ. Όποια διάχυση των επιπτώσεων υλοποιηθεί, θα μπορούσε να συμβεί έμμεσα επηρεάζοντας την εμπιστοσύνη των επενδυτών και το κόστος χρηματοδότησης για τις τράπεζες και τα κρατικά χρεόγραφα σε άλλα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ”. Και έτσι αιτιολογεί την απόφαση επιβολής Ενισχυμένης Εποπτείας.

Στους λόγους περιλαμβάνει κινδύνους που παραμένουν αναφορικά με το χρέος, την ανεργία, το εξωτερικό επενδυτικό ισοζύγιο και τα κόκκινα δάνεια. Αλλά και τις συνθήκες δανεισμού της Ελλάδας που παραμένουν “εύθραυστες” λόγω εξωτερικών οικονομικών κινδύνων (αστάθειας στις χρηματοπιστωτικές αγορές) και διατηρεί τις αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων σε υψηλά επίπεδα.

Οι πέντε πληγές που μένουν ανοικτές όπως συμφωνεί και η ελληνική κυβέρνηση

Η Επιτροπή αναφέρει στο κείμενο απόφασης ότι “μεσοπρόθεσμα, η Ελλάδα πρέπει να συνεχίσει να υιοθετεί μέτρα για την αντιμετώπιση των πηγών ή των πιθανών πηγών δυσκολιών και την εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων για την υποστήριξη μιας ισχυρής και βιώσιμης οικονομικής ανάκαμψης, υπό το πρίσμα των κληροδοτημένων επιδράσεων πολλών παραγόντων. Αυτοί οι παράγοντες περιλαμβάνουν:

  • Τη σοβαρή και παρατεταμένη ύφεση κατά τη διάρκεια της κρίσης.
  • Το ύψος του ελληνικού χρέους.
  • Τα τρωτά σημεία του χρηματοπιστωτικού τομέα.
  • Τις συνεχιζόμενες και σχετικά ισχυρές διασυνδέσεις μεταξύ του χρηματοπιστωτικού τομέα και των δημόσιων οικονομικών της χώρας, συμπεριλαμβανομένης της κρατικής ιδιοκτησίας.
  • Τον κίνδυνο μεταφοράς σοβαρών εντάσεων σε καθέναν από αυτούς τους τομείς σε άλλα κράτη μέλη”.

Όπως επισημαίνεται, για το σκοπό αυτό, η Ελλάδα δεσμεύτηκε στο Eurogroup “να συνεχίσει και να ολοκληρώσει όλες τις βασικές μεταρρυθμίσεις που εγκρίθηκαν στο πλαίσιο της χρηματοδοτικής βοήθειας του ESM και να διασφαλίσει ότι παραμένουν σε ισχύ οι στόχοι των σημαντικών μεταρρυθμίσεων που εγκρίθηκαν στο πλαίσιο των προγραμμάτων”.

Γίνεται επίσης σαφές ότι “η Ελλάδα έχει επίσης δεσμευτεί να εφαρμόσει συγκεκριμένες δράσεις στους τομείς της δημοσιονομικής και της δημοσιονομικής διαρθρωτικής πολιτικής, της κοινωνικής πρόνοιας, της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας, των αγορών εργασίας και προϊόντων, των ιδιωτικοποιήσεων και της δημόσιας διοίκησης”. Επισημαίνεται ότι αυτές οι συγκεκριμένες δράσεις, οι οποίες παρατίθενται στο δισέλιδο κείμενο δεσμεύσεων “θα συμβάλουν στην αντιμετώπιση πιθανών πηγών οικονομικών δυσκολιών”.

“Η Ελλάδα συμφώνησε με την εκτίμηση της Επιτροπής για τις οικονομικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η χώρα” αναφέρεται στην Απόφαση και μάλιστα περιγράφεται η γραπτή ανταλλαγή απόψεων που προηγήθηκε.

 

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, της Δήμητρας Καδδά, 12/7/2018]

ΤΑ ΔΥΟ ΠΑΚΕΤΑ ΔΕΣΜΕΥΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΜΕΝΗΣ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ

Η επίσημη ανακοίνωση της απόφασης της Επιτροπής για την ενισχυμένη εποπτείααναμένεται να γίνει την Τετάρτη στις Βρυξέλλες. Ουσιαστικά θα τίθεται σε ισχύ για πρώτη φορά ο κανονισμός 472/2013 της Ε.Ε. και θα εξειδικεύεται ο τρόπος με τον οποίo θα παρακολουθείται η Ελλάδα τα επόμενα τέσσερα χρόνια αλλά και οι δεσμεύσεις με τις οποίες θα συνδέεται αυτή η εποπτεία. Η πρόταση θα παρουσιαστεί την Τετάρτη από τον Αντιπρόεδρο της Κομισιόν Βάλντις Ντομπρόβσκις και τον Γάλλο Επίτροπο Πιερ Μοσκοβισί.

Σύμφωνα με πληροφορίες, θα πρόκειται για ένα κείμενο 4-5 σελίδων, στο οποίο θα εξηγείται ότι δεν είναι νέο “πρόγραμμα”, αλλά θα παραπέμπει σε δύο κείμενα δεσμεύσεων της ελληνικής κυβέρνησης με βάση τα οποία θα γίνεται η παρακολούθηση ανά τρίμηνο:

  1.  Στη δισέλιδη δέσμευση της κυβέρνησης της 21ης Ιουνίου προς το Eurogroup με τους έξι άξονες της μεταμνημονιακής παρακολούθησης. Καταγράφει ρητά τη δέσμευση τήρησης συγκεκριμένων δημοσιονομικών και διαρθρωτικών παρεμβάσεων και επιπλέον πράξεις, για παράδειγμα στο πεδίο της συγκράτησης των δαπανών του clawback και στον ΕΝΦΙΑ.
  2. Στο συμπληρωματικό μνημόνιο (SMοU) όπως αυτό άλλαξε μετά την 4η αξιολόγηση. Αφήνει δεκάδες δράσεις με “ουρές” για τα επόμενα χρόνια. Περιλαμβάνουν από την περικοπή του αφορολογήτου και των συντάξεων (μαζί με την εφαρμογή των αντίμετρων), έως το Δημόσιο, τις ιδιωτικοποιήσεις και την ενίσχυση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού.

Την Τετάρτη, στο τελικό κείμενο, θα φανεί πόσο δεσμευτικές θα είναι αυτές οι παρεμβάσεις αλλά και πώς θα υποχρεώνεται η Ελλάδα να τις τηρεί στο μέλλον.

Το μόνο βέβαιο, είναι ότι ανά έξι μήνες και έως τα μέσα του 2022 η τήρηση των συμφωνηθέντων θα συνδέεται με την καταβολή των κερδών ομολόγων (600 εκατ. ευρώ) και θα αποφασίζεται η διατήρηση σε χαμηλά επίπεδα των επιτοκίων step up (200 εκατ. το όφελος).

Το κείμενο θα “μεταφερθεί” από την Πέμπτη στο Eurogroup. Στο περιθώριο της υπουργικής συνόδου και σε δύο διαδοχικές συνεδριάσεις του ESM (μία την Πέμπτη και μία την Παρασκευή) θα ληφθούν και οι τελικές αποφάσεις για το “κλείσιμο” της συμφωνίας. Θα υπογραφούν τα κείμενα του μνημονίου από όλες τις πλευρές και μετά θα αποφασιστεί η εκταμίευση του πακέτου δόσεων των 15 δισ. ευρώ μαζί με τους όρους που θα τις διέπουν.

Ο λόγος για τις κινήσεις που, όπως είπε τη Δευτέρα ο Μάριο Ντράγκι, περιμένει η ΕΚΤ για να ολοκληρώσει με τη σειρά της την έκθεση βιωσιμότητας χρέους, η οποία αφήνει μία “χαραμάδα” ένταξης στο QE μέχρι τις 20 Αυγούστου. Και τούτο, διότι μετά, η Ελλάδα, όπως είπε, δεν θα έχει δυνατότητα παραμονής στο Waiver και άρα συμμετοχής στο QE.

 

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr, της Δήμητρας Καδδά, 10/7/2018]

ΦΑΙΛΜΠΡΙΦ: ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΑΥΤΟΚΑΤΑΣΤΡΟΦΙΚΗ Η ΑΝΑΒΟΛΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΚΟΠΩΝ ΣΕ ΣΥΝΤΑΞΕΙΣ, ΑΦΟΡΟΛΟΓΗΤΟ

Το προνομοθετημένο πακέτο με τη συνταξιοδοτική και τη φορολογική μεταρρύθμιση, αλλά και τα ενδεχόμενα αντίμετρα, αφορούν τη διασφάλιση της αξιοπιστίας του προϋπολογισμού, την προώθηση της δικαιοσύνης και της ανάπτυξης και την εξασφάλιση ενός μοντέλου βιώσιμης ανάπτυξης, στο οποίο οι επενδυτές αλλά και οι πολίτες θα έχουν εμπιστοσύνη, αναφέρει στο “Πρώτο Θέμα” ο επικεφαλής του EWG, Χανς Φάιλμπριφ.

“Οτιδήποτε άλλο είναι αυτοκαταστροφικό (self-deafeating) και ούτε η Ελλάδα ούτε οι εταίροι της στη Ζώνη του Ευρώ θέλουν να ξαναβαδίσουν σε αυτόν τον δρόμο”, επισημαίνει ερωτηθείς για τις δηλώσεις Μοσκοβισί πως “οι δεσμεύσεις πρέπει να τηρούνται, αλλά δεν είναι άκαμπτες”.

Ο Ολλανδός πρώην αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών και αντικαταστάτης του Τόμας Βίζερ στο EuroWorking Group ξεκαθαρίζει ότι η επιτήρηση δεν αφορά νέους όρους, αλλά την ολοκλήρωση της εφαρμογής μεταρρυθμίσεων που συμφωνήθηκαν στο πλαίσιο του προγράμματος ESM και γενικότερα τη μη αντιστροφή των βασικών μεταρρυθμίσεων που έχουν θεσπιστεί τα τελευταία οκτώ χρόνια.

Για το πώς θα λειτουργεί η ενισχυμένη εποπτεία, ο κ. Φάιλμπριφ σημειώνει ότι στο Eurogroup θα υποβάλλονται τριμηνιαίες αναφορές και βάσει αυτών θα ξεκλειδώσουν κάποια από τα μέτρα για το χρέος, ότι το ΔΝΤ θα συνδεθεί με τη μετα-προγραμματική παρακολούθηση, ενώ εκτιμά ότι η Κομισιόν έλαβε προσεκτικά υπόψη τις δεσμεύσεις πολιτικής των ελληνικών αρχών που επισυνάπτονται στη δήλωση του Eurogroup της 21ης Ιουνίου. Οι λεπτομέρειες αναμένεται να εξειδικευτούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή σε συνεργασία με άλλους θεσμούς το επόμενο διάστημα.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, 8/7/2018]

ΈΡΧΕΤΑΙ ΚΑΤΑΙΓΙΔΑ ΜΕΤΑΜΝΗΜΟΝΙΑΚΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ

Μια καταιγίδα μεταμνημονιακών αξιολογήσεων, επισκέψεων, αποστολών εκθέσεων και συστάσεων σχεδιάζεται στο πλαίσιο της επιτήρησης της χώρας τα επόμενα χρόνια. Ουσιαστικά υποβάλλει σε συνεχές “τεστάρισμα” μεταμνημνονιακού τύπου την κυβέρνηση μέσα από το πλέγμα τριπλής επιτήρησης της Κομισιόν, των αποστολών των 4 θεσμών και των αποφάσεων του Eurogroup για τις παρεμβάσεις στο χρέος που συνδέονται με αιρεσιμότητες.

Το πλέγμα θα ολοκληρωθεί στην πλήρη του μορφή σε… 11 μήνες, τον επόμενο Μάιο, όταν θα γίνουν οι πρώτες επίσημες “συστάσεις” προς την Ελλάδα στο πλαίσιο του “Ευρωπαϊκού Εξαμήνου”, το οποίο όμως ξεκινά από τον Οκτώβριο με επίκεντρο το προσχέδιο του Προϋπολογισμού.

Πολύ πιο γρήγορα, την άλλη εβδομάδα, ξεδιπλώνεται η Απόφαση της Επιτροπής επί του πλαισίου της 4ετούς Ενισχυμένης Εποπτείας, στο τέλος του μήνα αναμένεται η έκθεση του ΔΝΤ, ενώ ξεκινά παράλληλα η μεταμνημνονιακή εποπτεία (που θα διαρκέσει έως ότου αποπληρώσει η Ελλάδα το 75% των δανείων της).

Ενισχυμένη εποπτεία  

Τέσσερις φορές τον χρόνο θα ελέγχεται η Ελλάδα στο πλαίσιο της “Ενισχυμένης Εποπτείας”, ο τρόπος εφαρμογής της οποίας θα ανακοινωθεί την άλλη εβδομάδα με Απόφαση της Κομισιόν η οποία θα ερμηνεύει τον σχετικό κανονισμό και θα ορίζει πώς θα ελέγχονται οι δεσμεύσεις που ανέλαβε η Ελλάδα στο Eurogroup του Ιουνίου.  

Παράλληλα, δύο φορές τον χρόνο έως και το 2022 θα κρίνει το Eurogroup αν θα “αποδεσμεύσει” τις παρεμβάσεις που συνδέονται με αιρεσιμότητες της Ενισχυμένης αυτής Εποπτείας (600 εκατ. ευρώ από τα κέρδη ομολόγων και ακόμη 200 εκατ. όφελος από χαμηλότερα επιτόκια).

Μεταμνημονιακή εποπτεία

Κάθε 6 μήνες θα “τρέχει” παράλληλα η “κλασική” μεταμνημονιακή παρακολούθηση που έχουν και τα υπόλοιπα κράτη που πέρασαν από μνημόνια. Πρόκειται για εκθέσεις σαν κι αυτές που συντάσσει σε κάθε ολοκλήρωση αξιολόγησης η Κομισιόν και περιέχουν συστάσεις για το δημοσιονομικό πεδίο, αλλά και για τις αγορές.

Ευρωπαϊκό Εξάμηνο

Επιπλέον,  η Ελλάδα θα πρέπει να εισαχθεί στον 3ο άξονα, αυτόν που παρακολουθεί και τα 27 κράτη-μέλη. Ο λόγος για την παρακολούθηση μέσω του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου. Θα ξεκινήσει τον Οκτώβριο με ένα κρίσιμο “κρας τεστ” στον Προϋπολογισμό και τις προθέσεις παροχές. Η διαδικασία της πρώτης αποτίμησης θα γίνει έως τον Νοέμβριο, όπως ανακοίνωσε ο Επίτροπος Μοσκοβισί, αλλά η ολοκλήρωση της ένταξης της χώρας στο πλαίσιο του “Ευρωπαϊκού Εξαμήνου” θα έρθει τον επόμενο Μάιο, όταν θα γίνουν και οι τελικές “συστάσεις” προς την Ελλάδα για την πορεία της. Θα μεσολαβήσει η συνεχής αποστολή στοιχείων εκτέλεσης προϋπολογισμού, η αποστολή του τελικού σχεδίου του Προϋπολογισμού, η έκθεση διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, η εξαμηνιαία υποβολή στοιχείων από την ΕΛΣΤΑΤ για το έλλειμμα και το χρέος και πολλά ακόμη “ορόσημα” και εκθέσεις.

ΔΝΤ

Παράλληλα θα τρέχει η αξιολόγηση του ΔΝΤ σε ετήσια βάση (στηριγμένη στο άρθρο 4 του καταστατικού της). Η πρώτη παρουσίαση γίνεται στο τέλος Ιουλίου μαζί με έκθεση βιωσιμότητας χρέους.

Οι έλεγχοι

Για κάποιους αυτή η δαιδαλώδης διαδικασία είναι και η “απάντηση” των δανειστών στο προεκλογικό κλίμα που διαμορφώνεται στην Ελλάδα.  Ουσιαστικά διαμορφώνεται ο κλοιός που “μεταφέρει” χρονικά το περιθώριο όποιων συζητήσεων περί αλλαγών στο μείγμα πολιτικής και στα συμφωνηθέντα για αργότερα, μετά την “έξοδο” της 21ης Αυγούστου αλλά και για μετά τη ΔΕΘ.

Προς το παρόν η έναρξη του “ελέγχου” από τα κλιμάκια των “θεσμών” ορίζεται για τα τέλη Σεπτεμβρίου. Θα ελέγξουν τα δημοσιονομικά στοιχεία και το κείμενο του Προσχεδίου Προϋπολογισμού (1/10 κατατίθεται στη Βουλή). Θα εξετάσουν τις ανακοινώσεις που προαναγγέλλει το ΥΠΟΙΚ για πακέτο φοροελαφρύνσεων, αλλά και τα στοιχεία που θα στείλει η ΕΛΣΤΑΤ στην Eurostat για την πορεία ελλείμματος και χρέους.

Η πολιτική διαπραγμάτευση, ωστόσο, μεταφέρεται σύμφωνα με πληροφορίες για λίγο αργότερα (κάτι που είναι και “βολικό” πολιτικά σύμφωνα με άλλες πηγές, λόγω και της κρίσιμης αναμέτρησης στη Βαυαρία στις 14/10).

Έως, λοιπόν, τις 15 Οκτωβρίου η κυβέρνηση θα πρέπει να καταθέσει στους “θεσμούς” το Σχέδιο Προϋπολογισμού της, με στόχο να ενταχθεί στο  “Ευρωπαϊκό Εξάμηνο”. Από τότε, λοιπόν, και έως τις 20 Νοεμβρίου περίπου (όταν θα πρέπει να καταθέσει το τελικό σχέδιο Προϋπολογισμού στη Βουλή), αναμένεται να διεξαχθεί η μεγάλη “μάχη” για τα μέτρα, τα αντίμετρα και τα διαρθρωτικά μέτωπα.

Οι εκπρόσωποι των “θεσμών” μπορεί κατ’ ιδίαν να “κλείνουν το μάτι” σε κάποιες τροποποιήσεις των συμφωνηθέντων (σ.σ. όπως δημοσίως δήλωσε ήδη και ο Επίτροπος Μοσκοβισί με τις γνωστές αντιδράσεις), αλλά λένε και ότι η ελληνική κυβέρνηση δεσμεύεται να διασφαλίζει τα πρωτογενή πλεονάσματα πιο πολύ απ’ όλα απέναντι στις αγορές.

Μια δεύτερη αξιολόγηση επιχειρείται να λάβει χώρα τον Δεκέμβριο ούτως ώστε να εκταμιευθούν τα 600 εκατομμύρια ευρώ των κερδών ομολόγων, αλλά και για να διασφαλιστεί η διατήρηση των χαμηλών επιτοκίων (Step Up) με κέρδος επιπλέον 200 εκατομμυρίων ευρώ (συνολικά δικαιούται 7 δισ. ευρώ έως και το 2022 από τις δύο παραπάνω κινήσεις). Ανά τρίμηνο θα συνεχισθεί ο έλεγχος, και το 2019, για να “συμπέσει” με το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο τον επόμενο Μάιο.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr, της Δήμητρας Καδδά, 7/7/2018]

MORGAN STANLEY: ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΑΒΕΒΑΙΗ Η ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΒΙΩΣΙΜΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΧΡΕΟΥΣ

H έξοδος της Ελλάδας από το πρόγραμμα θα είναι πιθανότατα επιτυχημένη, σημειώνει η Morgan Stanley σε νέα της έκθεση. Όπως τονίζει, η οικονομία έχει καλύτερη πορεία και η βιωσιμότητα χρέους έχει βελτιωθεί. Επίσης, θα υπάρξουν περαιτέρω αναβαθμίσεις από τους οίκους αξιολόγησης, ενώ δημιουργείται παράθυρο ευκαιρίας για ένταξη της χώρας στο QE. Στο μακροπρόθεσμο διάστημα ωστόσο, όπως προειδοποιεί, το μονοπάτι του χρέους δείχνει περισσότερο αβέβαιο, ενώ κλειδί αποτελεί η επίτευξη υψηλής και διατηρήσιμης ανάπτυξης. Παράλληλα, η τράπεζα προειδοποιεί ότι οι επενδύσεις στην Ελλάδα παραμένουν εξαιρετικά χαμηλές, ενώ και οι εξωτερικοί κίνδυνοι αυξάνονται.

Μετά την επιτυχή ολοκλήρωση της τελευταίας αξιολόγησης, η τελική δόση του δανείου θα συμβάλει στην περαιτέρω ανάπτυξη του αποθέματος μετρητών της Ελλάδας και η συμφωνία ελάφρυνσης του χρέους έχει βελτιώσει τη βιωσιμότητα του χρέους. Έτσι, όπως σημειώνει η Morgan Stanley, αυτή τη φορά η Ελλάδα φαίνεται να βγαίνει από το πρόγραμμα διάσωσης χωρίς άμεση ανάγκη για συνεχή υποστήριξη των πιστωτών.

Η Ελλάδα κάνει αυτή τη μετάβαση σε ένα σημείο όπου η οικονομία αρχίζει να δείχνει τα πρώτα σημάδια βελτίωσης. Ενώ η ύφεση ήταν πολύ βαθιά, η οικονομική ανάπτυξη φαίνεται να δείχνει ισχυρότερη ορμή, με το συναίσθημα να ανακάμπτει από τα χαμηλά επίπεδα. Ο χρηματοπιστωτικός τομέας εξαρτάται λιγότερο από την ΕΚΤ για χρηματοδότηση, και τα capital controls έχουν χαλαρώσει, κάτι το οποίο θα μπορούσε επίσης να συμβάλει στην οικονομική ανάκαμψη.

Σε ό,τι αφορά τις αναβαθμίσεις και το QE, η Morgan Stanley σημειώνει πως παρόλο που το σημείο εκκίνησης είναι πολύ χαμηλότερο από αυτό των άλλων περιφερειακών χωρών όταν βγήκαν από τα δικά τους προγράμματα, έχει ήδη ξεκινήσει μια θετική τάση αναβάθμισης της Ελλάδας. Αυτό είναι πιθανόν να συνεχιστεί, με κάθε αναβάθμιση να ενισχύει πιθανώς το επενδυτικό κλίμα όσον αφορά τη βιωσιμότητα της ανάκαμψης. Εν τω μεταξύ, η ΕΚΤ θα μπορούσε να συμπεριλάβει την Ελλάδα στο πρόγραμμα QE, αλλά ίσως μόνο για μερικές εβδομάδες, μέχρι την έξοδο από το πρόγραμμα, καθώς μετά τις 20 Αυγούστου, η επιλεξιμότητα δείχνει απίθανη, δεδομένης της αξιολόγησης της οικονομίας σε επίπεδο κατώτερο της επενδυτικής βαθμίδας. Οι ευνοϊκές δηλώσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την πορεία του χρέους θα μπορούσαν να βοηθήσουν, αλλά αυτές οι αποφάσεις δεν είναι  αυτόματες, τονίζει η αμερικάνικη τράπεζα.

Για να είναι επιτυχημένη αυτή η έξοδος, η βελτίωση θα πρέπει να διατηρηθεί. Σημαντικό ρόλο θα παίξει η συνεχιζόμενη εστίαση στις δημοσιονομικές μεταρρυθμίσεις, οι οποίες θα παρακολουθούνται στενά από τους θεσμούς. Ωστόσο, τελικά, μια ισχυρή και μακρά οικονομική ανάκαμψη θα είναι απαραίτητη για τον περιορισμό της αβεβαιότητας σχετικά με την πορεία τους χρέους στο μεσομακροπρόθεσμο διάστημα.

Όπως σημειώνει η Morgan Stanley, είναι πιο θετική για το βραχυπρόθεσμο διάστημα. Εάν δεν υπάρξει κάποια σημαντική επιδείνωση των εξωτερικών συνθηκών, η ανάλυση της βιωσιμότητας του χρέους την οποία πραγματοποίησε η ίδια, καθιστά βέβαιο ότι το δημόσιο χρέος πιθανότατα θα μειωθεί τα επόμενα χρόνια. Αυτό έχει να κάνει με τις  σημαντικές προσπάθειες που έχουν γίνει για τη μείωση του βάρους του χρέους, όχι μόνο χάρη στην επέκταση της περιόδου χάριτος, αλλά και στις επεκτάσεις ωρίμανσης και στους ευνοϊκούς όρους χρηματοδότησης για τα δάνεια διάσωσης.

Σε ό,τι αφορά το μακροπρόθεσμο διάστημα, η Morgan Stanley τονίζει ότι υπάρχει μεγάλη αβεβαιότητα. Όπως προειδοποιεί, η υποκείμενη ανάπτυξη παραμένει αδύναμη και υπάρχουν πολλές δομικές προκλήσεις. Το momentum των μεταρρυθμίσεων ήταν ισχυρό τα τελευταία χρόνια, ωστόσο το πόση ώθηση θα δώσει αυτό το αποτέλεσμα, είναι ακόμα ασαφές. Υπό συντηρητικές υποθέσεις, τονίζει η M.S., δεν μπορούμε να αποκλείσουμε ότι οι κίνδυνοι γύρω από το χρέος μπορεί να επανεμφανιστούν μακροπρόθεσμα.

Αν και οι επενδύσεις έχουν αρχίσει και ανακάμπτουν, οι νέες επενδύσεις από τις ελληνικές εταιρείες συνεχίζουν να είναι εξαιρετικά χαμηλές, κάτι που σημαίνει ότι η Ελλάδα συνολικά δεν επενδύει αρκετά ώστε να διατηρηθεί το υφιστάμενο δυναμικό. Αυτό γίνεται μετά από χρόνια πολύ μειωμένων επενδύσεων και πιθανά επηρεάζει τη δυνητική ανάπτυξη.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι τα πράγματα βελτιώνονται, συνεχίζει η Morgan Stanley αλλά το να επιστρέψει η Ελλάδα σε υψηλότερη αναπτυξιακή τροχιά θα εξαρτηθεί από μια σειρά θετικών αποτελεσμάτων που θα βάλουν τον “σπόρο” ενός “ενάρετου κύκλου”, κάνοντας αυτήν την ανάκαμψη διατηρήσιμη. Πάντως, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ότι τα εξωτερικά ρίσκα αυξάνονται.

Όπως καταλήγει η Morgan Stanley,  η κυκλική ανάκαμψη θα αρχίσει να αποκτά σταδιακά κάποιο momentum, ωστόσο, εκτός από τον οικονομικό κύκλο, η δυνητική ανάπτυξη είναι επίσης “κλειδί”. H πρόκληση του πολύ υψηλού χρέους σημαίνει ότι η Ελλάδα θα βρίσκεται στο επίκεντρο για δεκαετίες.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, της Ελευθερίας Κούρταλη, 4/7/2018]