Tag Archives: οικονομία

ΣΤΡΟΥΘΟΚΑΜΗΛΙΣΜΟΣ ΟΙ ΑΙΤΙΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙ ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΙΑΣ

Η νευρικότητα που παρατηρείται στις αγορές τις τελευταίες ημέρες σε σχέση με τις ελληνικές τράπεζες και τα κρατικά ομόλογα αποτελεί μια ακόμη απόδειξη για το πόσο επίπλαστο είναι το κυβερνητικό αφήγημα περί εξόδου από τα μνημόνια και επιστροφής στην κανονικότητα.

Όσο για τις αιτιάσεις των αρμόδιων υπουργών περί κερδοσκοπίας και/ ή πολιτικών παιχνιδιών, αυτές αποτελούν στρουθοκαμηλισμό σε σχέση με το γεγονός ότι το βουνό των «κόκκινων» δανείων υπονομεύει το τραπεζικό σύστημα και, μέσω αυτού, κάθε σοβαρή αναπτυξιακή προοπτική. Η ελληνική οικονομία δυστυχώς παραμένει σε μια κατάσταση de facto στασιμοχρεοκοπίας και δεν πρόκειται να εξέλθει από αυτή χωρίς δραστικές αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας του κράτους και της κοινωνίας.

Το «μαξιλάρι» υπερδανεισμού το οποίο εξασφαλίσαμε από τον ΕΜΣ καλύπτει τις δανειακές ανάγκες του ελληνικού δημοσίου το πολύ έως την άνοιξη του 2020, ή και λιγότερο αν ένα μέρος του χρησιμοποιηθεί νωρίτερα για την αντιμετώπιση του τεράστιου προβλήματος των «κόκκινων» δανείων των τραπεζών.

Από εκεί και πέρα το κράτος θα πρέπει να δανείζεται με ολοένα αυξανόμενους ρυθμούς από τις αγορές και τούτο θα γίνεται ούτως ή άλλως με επιτόκιο πολύ υψηλότερο από αυτό που μας χρεώνει τώρα ο ΕΜΣ. Η συνακόλουθη αύξηση του κόστους εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους θα κινδυνεύσει να λειτουργήσει ως αυτοεπαληθευόμενη προφητεία επιστροφής στο «2010», ίσως κάποια στιγμή στο δεύτερο μισό της δεκαετίας του 2020.

Διέξοδος για την Ελλάδα μπορεί να βρεθεί μόνο με ένα νέο ξεκίνημα. Χρειαζόμαστε αποδόμηση του πελατειακού συστήματος και εμπέδωση του σεβασμού στη νομιμότητα και την αξιοκρατία. Χρειαζόμαστε περιστολή του παθολογικού αθηνοκεντρισμού του κράτους και μεταφορά υπηρεσιών, πόρων και αρμοδιοτήτων σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.

Χρειαζόμαστε ανάσχεση της μετανάστευσης στο εξωτερικό, μέσω της δημιουργίας νέων θέσεων εργασίας, οι οποίες δεν μπορούν παρά να προέλθουν από ιδιωτικές επενδύσεις (αφού το καταχρεωμένο ελληνικό κράτος είναι προφανώς ανέφικτο να βρει τους πόρους για ένα πρόγραμμα δημόσιων επενδύσεων στην απαιτούμενη τάξη μεγέθους). Χρειαζόμαστε επίσης περισσότερη κρατική υποστήριξη για την οικογένεια, μέσω δίκαιης κλιμάκωσης των φορολογικών και ασφαλιστικών επιβαρύνσεων σε αντίστροφη αναλογία προς τον αριθμό των παιδιών.

Χρειαζόμαστε επομένως μια άλλη πολιτική, προφανώς από μια άλλη κυβέρνηση, η οποία να διαθέτει ισχυρότερη πολιτική νομιμοποίηση και ισχυρότερο αναπτυξιακό προσανατολισμό από τη σημερινή. Πέρα από αυτό όμως, χρειαζόμαστε και μια αλλαγή στις νοοτροπίες που έχουν διαποτίσει από δεκαετίες την ελληνική κοινωνία. Η διαρκής και εντυπωσιακή, σε βάθος χρόνου, άνοδος του βιοτικού επιπέδου από το 1949 έως το 2009 μας οδήγησε στην ψευδαίσθηση ότι έχουμε κεκτημένο δικαίωμα να καταναλώνουμε ολοένα περισσότερα, ενώ η πραγματική παραγωγή μας είχε αρχίσει από καιρό να φθίνει.

Πρέπει να αντιληφθούμε ότι είναι ανέφικτο όχι μόνο να αυξήσουμε την κατανάλωση, αλλά ακόμη και να τη διατηρήσουμε στα σημερινά επίπεδα, αν δεν παράγουμε περισσότερα διεθνώς ανταγωνιστικά προϊόντα και υπηρεσίες. Συνελόντι ειπείν, χρειαζόμαστε λιγότερα συνθήματα και πιο πολλή δουλειά.

[ΠΗΓΗ: https://www.liberal.gr/, του Κώστα Χ. Χρυσόγονου, Ανεξάρτητου Ευρωβουλευτή, 7/10/2018]

Η ΝΕΑ “ΚΩΛΟΤΟΥΜΠΑ” ΔΙΑΛΥΕΙ ΤΡΑΠΕΖΕΣ ΚΑΙ ΔΙΧΑΖΕΙ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ…

Η “καινοτομία” ο προϋπολογισμός του 2018 να περιλαμβάνει δυο σενάρια, ένα με τις περικοπές συντάξεων των παλιών συνταξιούχων και ένα χωρίς αυτές, αποτελεί ένα στοιχείο που σκιαγραφεί μια στρατηγική ενδεχόμενης (έστω και επικοινωνιακής για εσωτερική κατανάλωση) ρήξης της κυβέρνησης με τους δανειστές ενόψει των προσεχών εκλογών.

Το σενάριο αυτό ενισχύθηκε και από την είδηση που έφερε στην επιφάνεια το γερμανικό Der Spiegel πως η ελληνική κυβέρνηση επαναφέρει το ζήτημα των γερμανικών αποζημιώσεων.

Το Der Spiegel δημοσίευσε στη διαδικτυακή του σελίδα άρθρο με τον τίτλο “Η Ελλάδα διεκδικεί 280 δισ. από τη Γερμανία”, αναφέροντας πως η ελληνική κυβέρνηση, μετά το τέλος των μνημονίων, είναι έτοιμη να προχωρήσει το ζήτημα των επανορθώσεων για τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Σύμφωνα με το ίδιο δημοσίευμα, έκθεση επί του ζητήματος θα έρθει και θα επικυρωθεί από την ελληνική Βουλή. Η εν λόγω έκθεση θα ορίζει πως η Ελλάδα δικαιούται επανορθώσεις 269,5 δισ. ευρώ από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Στο ποσό αυτό προστίθεται το κατοχικό δάνειο ύψους 10,3 δισ. ευρώ, βάσει υπολογισμών από τα τέλη 2014.

Οι κινήσεις αυτές δείχνουν πως η κυβέρνηση εν όψει των εκλογών και της χαμηλής συσπείρωσης που εμφανίζει στις δημοσκοπήσεις σε σχέση με αυτούς που την ψήφισαν το 2015, προσπαθεί να επαναπροσεγγίσει το πάλαι ποτέ αντιμνημονιακό μπλοκ που την έφερε στην εξουσία.

Τούτο ενδεχομένως να αποτελεί σπασμωδική κίνηση μετά την φτωχή συγκομιδή που απέδωσε η πρόσφατη στροφή προς την κεντροαριστερά και την ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία.

Τις τελευταίες εβδομάδες έγινε φανερό πως η χρηματιστηριακή αγορά με αιχμή του δόρατος τις τράπεζες και τη ΔΕΗ αντελήφθη τις μετατοπίσεις αυτές και αντέδρασε όπως είχε αντιδράσει και το 2015.

Εν τω μεταξύ οι μετατοπίσεις αυτές των στρατηγικών επιλογών της κυβέρνησης μετά τη μνημονιακή “κωλοτούμπα” του 2015 φαίνεται πως διχάζουν και το ίδιο το κυβερνητικό στρατόπεδο.

Υπάρχουν εξελίξεις τις τελευταίες εβδομάδες που καταδεικνύουν την ύπαρξη ρηγμάτων εντός της κυβέρνησης.

Η αφαίρεση της εποπτείας των τραπεζών από τον αντιπρόεδρο της κυβέρνησης κ. Γιάννης Δραγασάκη  και η ανάθεσή της στον έμπιστο του Μαξίμου αλλά ανίδεο επί του αντικειμένου κ. Αλέκο Φλαμπουράρη είναι μια από αυτές.

Η κίνηση αυτή μαρτυρά την πρόθεση του ηγετικού πυρήνα της κυβέρνησης να χρησιμοποιήσει τις τράπεζες ως μοχλό για τις προεκλογικές της επιδιώξεις και την περαιτέρω διεύρυνση της ρήξης με τον διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδας κ. Στουρνάρα.

Στο στόχαστρο των υπογείων του Μαξίμου φαίνεται πως έχει μπει και ο κ. Τσακαλώτος, για τον οποίο πρόσφατα υπήρξε εχθρικό δημοσίευμα σε κυριακάτικο φιλικού προς την κυβέρνηση εντύπου  σε σχέση με συγγενή του που έχει εταιρεία εκμετάλλευσης “κόκκινων” δανείων αλλά και την φιλική του σχέση με τον κ. Στουρνάρα.

Επιπλέον, εδώ και αρκετούς μήνες δεν έχει περάσει απαρατήρητη η αποστασιοποίηση του κ. Τσακαλώτου, όπως π.χ. η απουσία του από την κωμική και αποτυχημένη τελετή της συμβολικής γραβατοφορίας του κ. Τσίπρα στο Ζάππειο.

Άλλο ένα ρήγμα είναι η δημόσια κριτική που άσκησε τις τελευταίες μέρες ο κ. Νίκος Φίλης στην ΕΡΤ η οποία στόχευε ευθέως τον στενό συνεργάτη του πρωθυπουργού κ. Νίκο Παππά.

Μεταξύ άλλων ο κ.  Ν. Φίλης ανέφερε για την ΕΡΤ  πως “κυβερνάται από το παλιό συντεχνιακό καθεστώς, ένα καθεστώς ιδιοτελών συμφερόντων” διαπιστώνοντας ότι “πολιτικά αυτό που παράγεται, δεν είναι ποιοτικό προϊόν. Ούτε προσφέρει απροκατάληπτη και σε βάθος ενημέρωση”.

“Δεν θέλω να μασάω τα λόγια μου. Η εικόνα της ΕΡΤ θυμίζει όλο και πιο πολύ την ΕΡΤ πριν το “μαύρο”. Η ΕΡΤ δεν λειτουργεί όπως είναι αναγκαίο για μια δημόσια τηλεόραση. Η ΕΡΤ είναι ένα κανάλι που έχει παραδιοίκηση”.

Από την πλευρά του ο κ. Παππάς όταν ρωτήθηκε σε σχέση με τις δηλώσεις Φίλη, απάντησε: “Δεν θέλω να πω τίποτα για τις δηλώσεις Φίλη, απάντησα στον κ. Μητσοτάκη. Είναι ταυτόσημη η κριτική”…

Τα παραπάνω καταδεικνύουν πως στην κυβέρνηση υπάρχουν ενδείξεις μιας νέας “κωλοτούμπας” έστω επικοινωνιακής για τις ανάγκες της μείωσης της διαφοράς από τη Νέα Δημοκρατία για την οποία όμως υπάρχουν ενστάσεις μιας σειράς κορυφαίων στελεχών τα οποία ανησυχούν για τις επιπτώσεις της στροφής αυτής στην οικονομία και τους αδύναμους κρίκους αυτής που είναι οι τράπεζες, η ΔΕΗ κλπ.

Οι μετατοπίσεις αυτές της κυβερνητικής στρατηγικής και οι τριβές μεταξύ διαφόρων κυβερνητικών στελεχών όπως είναι φυσικό έχουν διαρρεύσει στην αγορά η οποία αντέδρασε  και αντιδρά τις τελευταίες μέρες, με το sell off των τραπεζικών μετοχών.

Η κυβέρνηση στη συνέχεια κατά τη διάρκεια του κραχ της περασμένης εβδομάδας πέταξε στο τραπέζι την προοπτική δημιουργίας μια εταιρείας ειδικού σκοπού που θα αναλάβει 10-15 δισ. ευρώ “κόκκινων” δανείων.

Το ενδεχόμενο αυτό αποτελεί “ανάσα” για τις τράπεζες αλλά επίσης είναι δύσκολο να υλοποιηθεί καθώς θα συναντήσει αντιδράσεις στην Ευρώπη και την ΕΚΤ.

Στα παραπάνω προσθέστε και τις διεθνείς εξελίξεις όπως το τέλος της ποσοτικής χαλάρωσης από την ΕΚΤ, οι πληθωριστικές πιέσεις στη Γερμανία, η άνοδος των επιτοκίων από τη FED, η αδυναμία της Ελλάδας να προσελκύσει επενδύσεις, η αδυναμία επίτευξης υψηλότερων ρυθμών ανάπτυξης και θα έχετε τα στοιχεία που συνθέτουν τον επόμενο Αρμαγεδδώνα για την ελληνική οικονομία και τη χώρα.

 

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr, του Κώστα Στούπα, 7/10/2018]

ΧΑΘΗΚΕ ΑΕΠ 3 δις. ΕΥΡΩ ΜΕΣΑ ΣΕ ΜΙΑ ΧΡΟΝΙΑ!

Στην πραγματική οικονομία δεν γίνονται θαύματα, και ακόμη και αν γλιτώσουν προς το παρόν οι συντάξεις, η μείωση τους είναι θέμα χρόνου, όσο η ανάπτυξη θα συνεχίζει να βασίζεται τον τουρισμό, και όχι στις επενδύσεις, καθιστώντας αμφίβολο το φετινό στόχο του 2,1%.

Το πραγματικό πρόβλημα αυτής της οικονομίας, πίσω από τη συζήτηση για το αν θα περικοπούν ή όχι οι συντάξεις, βρίσκεται στην αδυναμία προσέλκυσης νέων κεφαλαίων, ελληνικών και ξένων, που σύμφωνα με τον προϋπολογισμό, φέτος αναμένεται να αυξηθούν, με το σχεδόν μηδενικό… 0,8% έναντι ισχυρής ανόδου 11,1%, όπως προέβλεπε το Μεσοπρόθεσμο του Ιουνίου.

Τα παραπάνω μεταφράζονται στο αστείο ποσό των… περίπου 200 εκατ. ευρώ, αναδεικνύοντας το μεγάλο πρόβλημα της χώρας στην οποία, αφού δεν επενδύουν οι ίδιοι οι Έλληνες επιχειρηματίες, είναι παράλογο να το περιμένουμε από τους ξένους.

Σε τελικά νούμερα, αυτή η μηδενική αύξηση μεταφράζεται σε αύξηση των επενδύσεων από τα 22,2 δισ ευρώ του 2017, στα περίπου 22,4 δισ ευρώ φέτος, επιβεβαιώνοντας την κριτική ότι παρά τις προσδοκίες που είχαν αρχικά καλλιεργηθεί, τελικά θα πρόκειται για μια ακόμη χαμένη χρονιά στο συγκεκριμένο τομέα.

Το ενδιαφέρον ωστόσο ερώτημα είναι σε πόσο χαμένο ΑΕΠ, που θα μπορούσε να στηρίξει νέες δουλειές, μεταφράζονται οι επενδύσεις οι οποίες δεν θα γίνουν φέτος, διαψεύδοντας τις αρχικές εκτιμήσεις.

Αν οι επενδύσεις ύψους 22,2 δισ του 2017, αυξάνονταν φέτος με ρυθμό 11,1%, σύμφωνα με τη πρόβλεψη του Μεσοπρόθεσμου, η οποία δεν είναι υπερβολική ειδικά για χώρα εξερχόμενη από βαθιά ύφεση, τότε θα προστίθεντο περίπου 2,4 δισ. ευρώ στην οικονομία. Αφαιρώντας τα 200 εκατ. ευρώ της φετινής επίδοσης, προκύπτει ότι απωλέσαμε επενδύσεις, ύψους 2,2 δισ. ευρώ.

Πόσο θα μπορούσε να είναι το φετινό ΑΕΠ

Από εκεί και πέρα, για να υπολογίσει κανείς τη συμμετοχή των επενδύσεων στη μεγέθυνση του ΑΕΠ μιας χώρας, πρέπει να λάβει υπόψιν του ένα πολλαπλασιαστή, που σύμφωνα με τους οικονομολόγους ποικίλει ανάλογα με τη χρονιά και τη κατάσταση της κάθε οικονομίας, αλλά ένας μέσος όρος κινείται γύρω στο 1,3.

«Κάνοντας αυτή την άσκηση, προκύπτει ένα νούμερο γύρω στα 3 δισ ευρώ. Τόση, θα μπορούσε να πει κανείς ότι είναι η ανάπτυξη που χάθηκε από την αδυναμία της Ελλάδας να προσελκύσει για μια ακόμη χρονιά φρέσκο νέο χρήμα, εγχώριο ή από το εξωτερικό», όπως εξηγεί στο Liberal.gr, ο Κώστας Μελάς, καθηγητής Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής στο Πάντειο Πανεπιστήμιο. Στην πράξη, όπως ο ίδιος λέει, το φετινό ΑΕΠ που σύμφωνα με την πρόβλεψη της κυβέρνησης θα αυξηθεί 2,1%, και άρα θα κλείσει γύρω στα 191 δισ ευρώ, θα μπορούσε κάλλιστα να φτάσει στα 194 δισ. ευρώ.

Το χειρότερο είναι ότι η φετινή ανάπτυξη θα προέλθει και πάλι από τη μεγέθυνση της κατανάλωσης που συνεχίζει το καλύπτει το 70% του ΑΕΠ, ενώ την ίδια στιγμή υπάρχει υστέρηση των επενδύσεων, που αποτελούν φορείς τεχνολογίας και νέας συσσώρευσης κεφαλαίων, παράγοντες που τόσο πολύ έχει ανάγκη η χώρα για τη διεύρυνση της παραγωγικής βάσης, και για την οποία όλοι μιλούν, αλλά λίγα βλέπουμε.

Eurostat : Τελευταία η Ελλάδα μεταξύ των 28

Σαν εικόνα, η φετινή επίδοση στις επενδύσεις, είναι χειρότερη απ’ ότι του 2017, όπου αυτές είχαν αυξηθεί κατά 9,7%, δίχως ωστόσο να ξεκολλήσει η Ελλάδα από την τελευταία θέση της κατάταξης, όπως προκύπτει από τα τελικά στοιχεία της Eurostat που δημοσιεύτηκαν προ μερικών εβδομάδων.

Σε μια στιγμή που οι γείτονές μας, όπως Βουλγαρία και Ρουμανία, και άλλες χώρες της ΝΑ Ευρώπης συγκλίνουν ολοένα και περισσότερο με τον μέσο ευρωπαϊκό όρο, όπου οι επενδύσεις αντιστοιχούν στο 20,6% του ΑΕΠ, εμείς συνεχώς αποκλίνουμε.

Σύμφωνα με την Eurostat, η χώρα με τη χαμηλότερη πέρυσι συμμετοχή επενδύσεων ως προς το ΑΕΠ, ανάμεσα στις 28, ήταν η Ελλάδα με ποσοστό 11,7% του ΑΕΠ. Δηλαδή για κάθε 100 ευρώ παραγόμενου ΑΕΠ στην Ελλάδα, ούτε τα 12 ευρώ δεν προήλθαν από επενδύσεις, όταν σε άλλες χώρες το αντίστοιχο ποσοστό έφτασε τα 20 και τα 30 ευρώ (Ιρλανδία).

Στη γειτονιά μας, όλες σχεδόν οι χώρες αύξησαν την επενδυτική τους επίδοση με ρυθμούς πολύ μεγαλύτερους από τους ελληνικούς, με χαρακτηριστικές περιπτώσεις τη Σλοβενία (17,6% του ΑΕΠ), τη Βουλγαρία (18,6%), την Κροατία (19,6%) και τη Σλοβακία (21,20%).

[ΠΗΓΗ: https://www.liberal.gr/, του Γιώργου Φιντικάκη, 7/10/2018]

Θ. ΦΕΣΣΑΣ: ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΕΧΕΙ ΧΑΛΑΣΕΙ

Το κλίμα στην οικονομία έχει χαλάσει και η κατάσταση θα επιδεινώνεται όσο θα πλησιάζουμε στις εκλογές, σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΣΕΒ, Θεόδωρο Φέσσα, ο οποίος αφήνει παράλληλα σαφείς αιχμές για τις ευθύνες που βαρύνουν τους μετόχους και τις διοικήσεις, επιχειρήσεων που πρωταγωνιστούν αρνητικά στην επικαιρότητα, δηλαδή της Foli Follie και της ΔΕΗ.

“Είτε η επιχείρηση ανήκει σε ιδιώτη, είτε στο κράτος και στο κοινό, όπως η ΔΕΗ, η ευθύνη είναι ίδια, βαρύνει τη διοίκηση”, απάντησε ο κ. Φέσσας σε ερώτηση του “Φ” κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου με αφορμή τη παρουσίαση έρευνας για το επιχειρηματικό περιβάλλον που διεξήχθη την περίοδο εξόδου της Ελλάδας από το 3ο Μνημόνιο από την MRB.

Σε ερώτηση αν θα χαρακτήριζε τη ΔΕΗ βιώσιμη, ο κ. Φέσσας απάντησε “υπό κάποιες προϋποθέσεις, ναι”, διευκρινίζοντας ότι θα έπρεπε να αποκτήσει “μια εντελώς άλλη διάρθρωση στη διοίκηση και στο επιχειρηματικό περιβάλλον”.

Σχετικά με το ζήτημα των κόκκινων δανείων, ο κ. Φέσσας απάντησε ότι οι τράπεζες θα έπρεπε να είναι πιο δυναμικές ως προς την αντιμετώπισή τους, τονίζοντας ότι επιχειρήσεις με σοβαρό πρόβλημα, θα έπρεπε να αναδιαρθρώνονται, με αλλαγή διοικήσεων, και όχι να τους γίνεται μια ρύθμιση στα δάνεια, κλωτσώντας ουσιαστικά το τενεκεδάκι πιο κάτω.

Σχολιάζοντας την πορεία της οικονομίας, ο κ. Φέσσας μίλησε για χαμηλές πτήσεις, εικόνα που δεν είναι ρόδινη, ρυθμούς ανάπτυξης 2% που δεν εγγυώνται έξοδο από τη κρίση, κλίμα που χαλάει ολοένα και περισσότερο καθώς έχουμε μπει σε προεκλογική περίοδο, και μια χώρα που συνεχίζει να μην πείθει τους επενδυτές, και τις αγορές, στους οποίους δεν εμπνέει εμπιστοσύνη. “Η Ελλάδα δεν έχει φύγει από τα καντράν της αμφιβολίας των αγορών”, είπε χαρακτηριστικά ο πρόεδρος του ΣΕΒ. Η οικονομία όπως τόνισε, βρίσκεται «σε χαμηλή πτήση ανάπτυξης 2%» και «δεν αρκούν για να μοιραστούν χρήματα που δεν υπάρχουν».

Όσο το ΑΕΠ δεν θα αυξάνεται, τόσο οι δείκτες θα επιδεινώνονται, και θα μιλάμε για περικοπή συντάξεων, αντίθετα αν αυξηθεί το ΑΕΠ δεν θα χρειάζεται αυτές να μειωθούν να κοπούν ούτε οι συντάξεις, ούτε τίποτα. “Μπορεί στην Ελλάδα να βγήκαμε από το μνημόνιο, να είμαστε δεμένοι σε ένα σταθερό νόμισμα, να υπάρχει έδαφος για επενδύσεις, αλλά δεν εμπνέουμε εμπιστοσύνη και δεν δείχνουμε καμία σταθερότητα, αυτά δεν βελτιώνονται, και γίνονται πολύ πιο έντονα όσο πλησιάζουν οι εκλογές. Οι επενδύσεις θέλουν κερδοφορία, και σταθερό περιβάλλον, εδώ στην Ελλάδα ακόμη δεν τα έχουμε”, σχολίασε ο κ. Φέσσας.

Αυξάνεται η διαφθορά και η αδιαφάνεια

Σύμφωνα με την έρευνα της MRB, ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζει το ελληνικό επιχειρείν με αυξητικό ρυθμό, είναι η διαφθορά και η αδιαφάνεια, που πλήττει κυρίως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ένα μήνα μετά την έξοδο της χώρας από το μνημόνιο,  ο επιχειρηματικός κόσμος απαντά στην ετήσια έρευνα της MRB ότι παρ’ ότι το συνολικό οικονομικό κλίμα βελτιώνεται, εντούτοις αυτό δεν επαρκεί, όπως δείχνει και η αποκλιμάκωση των μακροοικονομικών δυσκολιών για τις επιχειρήσεις, από το 7, στο 6,8, με χειρότερη επίδοση το 10. “Ο ασθενής παραμένει ασθενής, απλώς δείχνει κάποια σημάδια βελτίωσης, δίχως να σημαίνει ότι δεν παραμένει ασθενής, απλώς κουνάει τα βλέφαρα, δείχνει ένα παλμό”, όπως ανέφερε ο Δ.Μαύρος από την MRB.

Οι αβεβαιότητες υποχωρούν, εντούτοις παραμένουν σε πολύ υψηλά επίπεδα. Το 43,7% των επιχειρηματιών θεωρεί ότι η Ελλάδα θα εξέλθει της κρίσης σε τέσσερα χρόνια, άποψη με την οποία συμφωνεί και το 78% του ευρύ κοινού. Σε κάθε περίπτωση, το ποσοστό όσων απαντούν ότι ελάχιστα έχουν αλλάξει και ότι η εικόνα παραμένει άσχημη είναι το 91,7%, παρά τη βελτίωση  κατά 7,1 μονάδες.

[ΠΗΓΗ: https://www.liberal.gr/, του Γιώργου Φιντικάκη, 4/10/2018]

ΜΟΝΟ ΘΥΜΗΔΙΑ ΠΡΟΚΑΛΟΥΝ…

Διαδοχικές συναντήσεις εργασίας με στελέχη των Bank of America, Merrill Lynch και στελέχη της Morgan Stanley είχε τις τελευταίες μέρες ο πρωθυπουργός στις ΗΠΑ.

Ο Αλέξης Τσίπρας, για περισσότερη από μία ώρα είχε συνάντηση με επενδυτές, τις οποίες συντόνισαν οι Bank of America/Merril Lynch. Στη συνάντηση τον πρωθυπουργό συνόδευαν ο αναπληρωτής υπουργός Οικονομικών Γιώργος Χουλιαράκης και ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ Δημήτρης Λιάκος.

“Τώρα είναι η ώρα για επενδύσεις που θα στηρίξουν τη δυναμική ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας, είναι το μήνυμα του Έλληνα πρωθυπουργού κατά τις επαφές του στη Νέα Υόρκη με τα κορυφαία τραπεζικά ιδρύματα των ΗΠΑ, σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές”.

Ο ίδιος ανέβασε στο λογαριασμό του στο twitter το εξής σχόλιο: “Μετά από 8 δύσκολα χρόνια προτεραιότητά μας είναι η δημιουργία κλίματος για την προσέλκυση παραγωγικών επενδύσεων που θα δημιουργήσουν θέσεις εργασίας.

Σε συναντήσεις που είχα σήμερα με επενδυτές, εξήγησα ότι τώρα είναι η στιγμή να στηρίξουν την ανάκαμψη της ελλην. οικονομίας…”.

Για τους περισσότερους Έλληνες μοιάζει αστείο ο κ. Τσίπρας να “γλείφει” με δουλικότητα εκεί που έφτυνε προκειμένου να εξασφαλίσει την κυβερνητική και πολιτική μακροημέρευση.

Για τους ξένους πολιτικούς και τραπεζίτες είναι η μεταστροφή του που θωπεύει τη ματαιοδοξία της ισχύος που διαθέτουν ή νομίζουν πως διαθέτουν.

Για τους ίδιους ο κ. Τσίπρας ειδικότερα και η Ελλάδα γενικότερα συνιστούν αφερέγγυους και ασύμφορους συντελεστές για οποιαδήποτε σοβαρή επένδυση, εκτός ενδεχομένως του τουρισμού που εμφανίζει μεν σημάδια κορεσμού αλλά κυρίως γιατί είναι εύκολο για τις υπηρεσίες που πωλούνται στην Ελλάδα σε ξένους να εισπράττονται χρήματα στο εξωτερικό σε περισσότερο φερέγγυες χώρες μακριά από το ελληνικό φορολογικό και τραπεζικό σύστημα.

Αυτό που δεν αντιλαμβάνεται ο κ. Τσίπρας περισσότερο αλλά και οι περισσότεροι πρωθυπουργοί που έχουν περάσει από τη χώρα, είναι πως οι σοβαροί επενδυτές δεν παρατηρούν τι λες αλλά τι κάνεις…

Δε μπορείς να περιμένεις σοβαρές επενδύσεις όταν το κόστος των ασφαλιστικών εισφορών και των φορολογικών βαρών ενός απλού στελέχους φτάνει το 60-70% του εισοδήματος που εισπράττει από την εταιρεία. Αυτός που είναι ικανός θα πάει να εργαστεί σε άλλη χώρα (όπως συμβαίνει) και αν η εταιρεία έρθει στην Ελλάδα δεν θα βρει τα στελέχη που χρειάζεται. Θα πάει στην Ιρλανδία, όπως και κάνουν…

Ο κ. Τσίπρας ειδικότερα και η Ελλάδα γενικότερα είναι εντελώς αφερέγγυοι για να προσελκύσουν οποιαδήποτε σοβαρή επένδυση. Μερικοί από τους λόγους αυτής της αφερεγγυότητας είναι οι παρακάτω:

α) Χώρα και κυβέρνηση απατεώνων

Μια ελληνική εταιρεία, η F.F., αποκαλύφθηκε πριν λίγες μέρες πως δημοσίευσε εντελώς εικονικά οικονομικά στοιχεία, εξαπατώντας, επενδυτές, τράπεζες και όσους συναλλάσσονταν. Μετά την απάτη των Greek Statistics του ελληνικού κράτους που οδήγησε στη χρεοκοπία του 2010 έχουμε μια ελληνική εταιρεία να πράττει το ίδιο, χωρίς καμιά τράπεζα ή αρμόδια ελεγκτική αρχή να αντιλαμβάνεται τίποτα. Όπως καταγγέλλει ο βουλευτής Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος μάλιστα τον οικονομικό διευθυντή που υπέγραψε τους ισολογισμούς της απάτης η κυβέρνηση του κ. Τσίπρα τον αντάμειψε με μια θέση στο Υπερταμείο να διαχειριστεί με διαφάνεια τη δημόσια περιουσία.  Η εικόνα που συνθέτουν τα παραπάνω γεγονότα είναι πως η Ελλάδα είναι μια χώρα απατεώνων, το ίδιο και οι κυβερνήσεις της…

β) Δικαιοσύνη Ουγκάντας…

Στην Ελλάδα για να τελεσιδικήσει μια υπόθεση χρειάζονται 5-10 χρόνια όταν σε μια σοβαρή χώρα χρειάζεται το 10% του αντίστοιχου χρόνου το πολύ. Επίσης την προηγούμενη της επίσκεψης του κ. Τσίπρα στις ΗΠΑ η εισαγγελέας του Αρείου Πάγου προσπάθησε (ανεπιτυχώς μετά την κατακραυγή) να καθυστερήσει και να αλλοιώσει την έρευνα για τη φονική πυρκαγιά στο Μάτι μέσω της παρεμβολής της διορισμένης από την κυβέρνηση Επιθεώρησης της Δημόσιας διοίκησης…

Οι παρεμβάσεις της κυβέρνησης στη δικαιοσύνη είναι αμέτρητες και κανένας σοβαρός επενδυτής δεν θα δεσμεύσει τα χρήματά του σε μια χώρα που η δικαιοσύνη λειτουργεί όπως στην Ελλάδα.

Ακόμη και όταν μια επιχείρηση που προσφεύγει στη δικαιοσύνη δικαιώνεται όπως η Eldorado, η κυβέρνηση καθυστερεί να εκδώσει τις άδειες για λόγους εκβιασμού (ενδεχομένως και πίεσης για χρηματισμό) ή μικροπολιτικών σκοπιμοτήτων.

Η Ελλάδα στη λίστα της διεθνούς διαφάνειας εμφανίζεται σαν η πλέον διεφθαρμένη χώρα της Δυτικής Ευρώπης.

γ) Η διένεξη με τον Στουρνάρα…

Οι δημοκρατικές χώρες ευημερούν οικονομικά γιατί διαθέτουν ισχυρούς θεσμούς και ανεξάρτητες αρχές που ελέγχουν την εξουσία. Η μοναδική ανεξάρτητη αρχή που έχει μείνει εκτός κυβερνητικής νομενκλατούρας είναι η Τράπεζα της Ελλάδος. Η κυβέρνηση του κ. Τσίπρα έχει μεταχειριστεί όλα τα είδη πιέσεων προκειμένου να οδηγήσει τον κ. Στουρνάρα σε παραίτηση. Μέχρι και μεθόδους “μαφίας” έχει χρησιμοποιήσει, βάζοντας χειραγωγούμενες φυλλάδες να εκβιάζουν τον κεντρικό τραπεζίτη και την οικογένειά του.

Αυτά παρατηρούν οι δυνητικοί επενδυτές και όχι τα παχιά λόγια…

δ) Η ασφάλεια…

Είναι δύσκολο να πείσεις οποιονδήποτε σοβαρό επενδυτή να επενδύσει στη χώρα σου, όταν η ανομία συνεχώς εξαπλώνεται και αιτιολογείται από επίσημα κυβερνητικά χείλη εν είδει κοινωνιολογικής μπαρουφολογίας.

Όταν ο κ. Παρασκευόπουλος καταλήγει σε πόρισμα πως η ανομία και η εγκληματική βία (που υποδύεται την πολιτική) είναι αδύνατο να παταχθεί στα πανεπιστήμια πως θα πείσεις τους τραπεζίτες να στείλουν τα στελέχη τους και τα κεφάλαια στην Ελλάδα.

Όταν η κυβέρνηση δίνει άδειες εξόδου σε έναν πολλάκις καταδικασμένο ισόβια τρομοκράτη με δεκάδες δολοφονίες είναι δύσκολo να πείσει πως νοιάζεται για την ασφάλεια και την επιβολή του νόμου και της τάξης.

Η Ελλάδα από το άκρο της άκρας του τάφου σιωπής της Χούντας διολισθαίνει συνεχώς στο άλλο άκρο τους χάους. Μερικοί το επιδιώκουν και πολιτικά αυτό…

ε) Η κυβέρνηση και η εξουσία…

Η σύζυγος του πρωθυπουργού εν μέσω της αθωότητας που εξασφαλίζει η παντελής άγνοια των βασικών κανόνων του γυμνασιακού μαθήματος της αγωγής του πολίτη, δήλωσε πρόσφατα σε μια συνέντευξή της πως έχουμε την “κυβέρνηση αλλά δεν έχουμε τη εξουσία…”. Η αντίληψη αυτή  είναι απομεινάρι λενινιστικών πεποιθήσεων και διακατέχει το σύνολο των στελεχών της κυβέρνησης. Το ίδιο ακριβώς πιστεύουν και οι ακροδεξιοί φασίστες, πως δηλ. ο ηγέτης και το κόμμα (η κλίκα του) πρέπει να έχουν δικαιοδοσία να αποφασίζουν για όλα χωρίς ανεξάρτητη δικαιοσύνη, ανεξάρτητη κεντρική τράπεζα, ανεξάρτητες αρχές, κανόνες και συντάγματα.

Όσοι πιστεύουν σε αυτές τις αντιλήψεις είναι φασίστες και αυτοί που το γνωρίζουν και αυτοί που δεν το γνωρίζουν και νομίζουν πως είναι αντιφασίστες… Τα φασιστικά καθεστώτα προσελκύουν ολιγάρχες που χωρίς ανταγωνισμό πλουτίζουν σε βάρος της κοινωνίας, δεν προσελκύουν επενδυτές. Οι σοβαρές επιχειρήσεις με εταιρική διακυβέρνηση και διαφανείς διαδικασίες αποφεύγουν αυτές τις χώρες. Επίσης τα σοβαρά funds που χρηματοδοτούν τις σοβαρές επιχειρήσεις και επενδύσεις εκτός από αποδοτικά-οικονομικά κριτήρια θέτουν και κοινωνικά, πολιτικά και περιβαλλοντικά κριτήρια προκειμένου να επενδύσουν. Η κατάσταση της δικαιοσύνης, της διαφάνειας, των ατομικών ελευθεριών, η οικονομική ελευθερία, η παιδική εργασία, οι διακρίσεις μεταξύ φύλων και φυλών είναι μεταξύ αυτών…

Στα περισσότερα κριτήρια η Ελλάδα βρίσκεται κάτω από το μέσον της διεθνούς κατάταξης…

Μια σοβαρή κυβέρνηση αυτά θα προσπαθούσε να τα διορθώσει πρώτα και μετά οι επενδύσεις θα έρθουν μόνες τους…

Επισκέψεις (σαφάρι) σαν αυτές του πρωθυπουργού και του υπουργού των οικονομικών για την προσέλκυση επενδύσεων πίσω από τα ευγενικά χαμόγελα μόνο θυμηδία προκαλούν σε αυτούς που απευθύνονται.

Η μοναδική χρησιμότητα είναι η καλλιέργεια προσδοκιών για εσωτερική κατανάλωση.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr, του Κώστα Στούπα, 28/9/2018]

ΡΑΓΔΑΙΑ ΕΠΙΔΕΙΝΩΣΗ ΣΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΚΛΙΜΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΟΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟ

Ελεύθερη πτώση κατέγραψε τον Σεπτέμβριο το οικονομικό κλίμα στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε σήμερα η Κομισιόν. Ο δείκτης υποχώρησε στις 101,3 μονάδες, επιστρέφοντας σε επίπεδα Δεκεμβρίου 2017, έναντι 105,2 μονάδων τον Αύγουστο και 105,3 μονάδων τον Ιούλιο.

Τα στοιχεία -που ενσωματώνουν και τις κυβερνητικές εξαγγελίες στη ΔΕΘ αλλά και την πορεία της πραγματικής οικονομίας το τελευταίο διάστημα και τις προσδοκίες της αγοράς για το μέλλον- δείχνουν ότι δεν μπορεί η κυβέρνηση να “κεφαλαιοποιήσει” οικονομικά τα οφέλη από την έξοδο από τα μνημόνια.

Τα στοιχεία καταγράφουν σημαντική πτώση σε όλους τους επιμέρους δείκτες: στη βιομηχανία, στις υπηρεσίες, στο λιανεμπόριο, αλλά και στις κατασκευές. Ελαφρά βελτίωση καταγράφεται μόνο στον δείκτη των καταναλωτών.

Ουσιαστικά, το οικονομικό κλίμα στην Ελλάδα επιδεινώνεται για δεύτερο συνεχή μήνα, σύμφωνα με τα στοιχεία που συλλέγει η Κομισιόν από τον ΙΟΒΕ.  Γεγονός που ανατρέπει τα επιχειρήματα της κυβέρνησης – όπως αποτυπώνονται στα ενημερωτικά δελτία που παρουσίασε και στους ξένους επενδυτές – για ενίσχυση της εμπιστοσύνης για την πορεία της οικονομίας.

Ο δείκτης Οικονομικού Κλίματος είναι ο λεγόμενος “πρόδρομος δείκτης” για την πορεία της οικονομίας. Αποτελεί την πρώτη ένδειξη για το πώς θα κινηθεί το ΑΕΠ (εν προκειμένω το 3ο τρίμηνο). Η κυβέρνηση έχει στηρίξει σε πολύ μεγάλο βαθμό στην επιτάχυνση του ΑΕΠ το β’ εξάμηνο τους στόχους για τον προϋπολογισμό  2019, αλλά και τις υπόλοιπες ελληνικές επιδιώξεις αναφορικά με τις συντάξεις, τα αντίμετρα και τη διαδικασία εξόδου της Ελλάδος στις αγορές.

Σημειώνεται ότι στην ΕΕ υπήρξε μεν πτώση αλλά οριακή στον ανάλογο δείκτη (από τις 112,2 στις 111,3 μονάδες), σημάδι ότι οι πιέσεις στην ελληνική οικονομία είναι πολύ πιο έντονες.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, της Δήμητρας Καδδά, 27/9/2018]

ΣΚΙΕΣ ΣΤΟ ΑΦΗΓΗΜΑ… ΤΗΣ ΦΙΛΟΕΠΕΝΔΥΤΙΚΗΣ ΧΩΡΑΣ

Σκιές στο αφήγημα των επενδύσεων που θα επιχειρήσει να «πουλήσει» ο Ευκλείδης Τσακαλώτος στα ξένα funds του Λονδίνου επιμένουν να ρίχνουν οι «κολλημένες» πάνω από το 4% αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων, το σίριαλ της Ελληνικός Χρυσός και μια σειρά από αποκρατικοποιήσεις.

Την ίδια στιγμή που ο υπουργός Οικονομικών θα απευθύνεται την Πέμπτη σε εκπροσώπους επενδυτικών οίκων, μιλώντας για ευκαιρίες και βελτίωση στο επιχειρηματικό κλίμα της χώρας, οι «γκρίζες ζώνες» της οικονομίας σε τρία μέτωπα θα θυμίζουν πως τα πράγματα δεν είναι ακριβώς έτσι.

Το πρώτο αφορά την πορεία αποδόσεων του ελληνικού δεκαετούς που παραμένει καρφωμένο στο 4,07%, δείχνοντας πόσο μεγάλη απόσταση μας χωρίζει από χώρες σαν την Κύπρο, η οποία ξεπερνώντας κάθε προσδοκία, άντλησε 1,5 δισ. από τις αγορές, επίσης μέσω 10ετούς ομολόγου, με επιτόκιο 2,4%.

Το δεύτερο μέτωπο λέγεται επενδυτές, και παρ’ ότι η ομιλία Τσίπρα στη ΔΕΘ έγινε με το βλέμμα στραμμένο σε αυτούς, η εκκρεμότητα με την Ελληνικός Χρυσός στις Σκουριές Χαλκιδικής στοιχειώνει μονίμως το αφήγημα, στέλνοντας τα αντίθετα μηνύματα. Εν είδει προειδοποιητικής βολής, η Hellas Gold, θυγατρική της καναδικής Eldorado, υπέβαλε χθες εξώδικο αίτημα αποζημίωσης από το Ελληνικό Δημόσιο, ύψους 750 εκατ. ευρώ. Αφορά ζημιές που έχει υποστεί, όπως αναφέρει, από τις καθυστερήσεις στην έκδοση αδειών για το project των Σκουριών, όπως δαπάνες και διαφυγόντα κέρδη. Στην πράξη, η ανακοίνωση «φωτογραφίζει» το ποσό που θα διεκδικήσει η εταιρεία, αν και εφόσον τα πράγματα οδηγηθούν ξανά στα δικαστήρια. Σενάριο όχι απίθανο, κρίνοντας από την απάντηση του αρμόδιου υπουργείου Περιβάλλοντος, ότι ακόμη η Ελληνικός Χρυσός δεν έχει προσκομίσει τις εγγυήσεις που ζητά το Δημόσιο για την παραγωγή καθαρών μετάλλων, οι οποίες αποτελούν βασική προϋπόθεση για τη χορήγηση άδειας στις Σκουριές.

Το τρίτο μέτωπο ονομάζεται αποκρατικοποιήσεις. Δεν είναι τόσο τα φετινά έσοδα, όπου δύσκολα θα επιτευχθεί ο στόχος των 2 δισ. αν δεν εγκριθεί ώς τα τέλη του έτους η συναλλαγή 1,1 δισ. για τον Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών, όσο μια σειρά από ανακολουθίες, αντιδράσεις και δυσκολίες που πηγαίνουν πίσω άλλα μεγάλα projects.

Τέτοια είναι η περίπτωση της Εγνατίας Οδού, όπου η ολοκλήρωση του εν εξελίξει διαγωνισμού μετατίθεται ακόμη πιο βαθιά στο εκλογικό 2019, μετά και την απόρριψη από τη Γενική Διεύθυνση Μεταφορών της Κομισιόν (DG Move) της τιμολογιακής πολιτικής διοδίων που απέστειλε το καλοκαίρι το υπουργείο Υποδομών-Μεταφορών. Σε εκείνη την επιστολή, ο αρμόδιος υπουργός Χρ. Σπίρτζης, ζητούσε εξαίρεση των ελληνικών αυτοκινητόδρομων, όπως και της Εγνατίας, από τη νέα ευρωπαϊκή Οδηγία για επιβολή διοδίων στα φορτηγά άνω των 3,5 τόνων, ανάλογα με τους ρύπους που αυτά εκπέμπουν. Το σκεπτικό του αιτήματος εξαίρεσης ήταν ότι οι διαγωνισμοί για τους ελληνικούς οδικούς άξονες είχαν _ όλοι ξεκινήσει πριν ψηφιστεί η σχετική κοινοτική νομοθεσία. Ειδικά όμως για την Εγνατία, η Κομισιόν έκρινε ότι λόγω της παραχώρησης σε ιδιώτη επενδυτή, ο βορειοελλαδικός άξονας θεωρείται νέο έργο, επομένως πρέπει να ισχύσει η Οδηγία. Το γεγονός τινάζει την τιμολογιακή πολιτική διοδίων για τον αυτοκινητόδρομο στον αέρα, αφού θα πρέπει αυτή να γίνει από την αρχή. Το χειρότερο μάλιστα είναι, απ’ ό,τι λένε οι πληροφορίες, ότι οι Κοινοτικοί επιμένουν πως η νέα πολιτική ρύπων πρέπει να ισχύσει όχι μόνο στην Εγνατία, αλλά και σε κάθε νέο αυτοκινητόδρομο, όπως π.χ. στον βόρειο άξονα της Κρήτης. Έτερο ζήτημα αφορά στην πιστοποίηση με βάση τις νέες κοινοτικές οδηγίες των 17 σηράγγων του βορειοελλαδικού άξονα, όπου λέγεται πως με ευθύνη των κατά καιρούς διοικήσεων της Εγνατίας, δεν έχουν επικαιροποιηθεί οι μελέτες επικινδυνότητας.

Στα χέρια της επόμενης κυβέρνησης

Στην πράξη, η ολοκλήρωση του διαγωνισμού της Εγνατίας θα βρεθεί στα χέρια της επόμενης κυβέρνησης, όπως άλλωστε και σειρά άλλων projects, από τα ΕΛΠΕ και τη ΔΕΠΑ έως την πώληση του 30% του αεροδρομίου «Ελευθέριος Βενιζέλος». Καμία από όλες αυτές τις ιδιωτικοποιήσεις δεν προβλέπεται να έχει ολοκληρωθεί πριν από το καλοκαίρι ή το φθινόπωρο του 2019. Και επειδή σε προεκλογική περίοδο οι αποκρατικοποιήσεις συνήθως «παγώνουν», το πιθανότερο είναι όχι θα μείνουν «προίκα» στην επόμενη κυβέρνηση. Στην περίπτωση της ΔΕΠΑ, η Επιτροπή Ανταγωνισμού αποφάσισε να διερευνήσει πιο βαθιά το deal με τη Shell για την εξαγορά από τη δημόσια επιχείρηση των ΕΠΑ και ΕΔΑ Αττικής. Στο σενάριο που εξαντληθεί η προβλεπόμενη από τον νόμο προθεσμία των 45 ημερών, τότε δύσκολα θα τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα προκήρυξης του διαγωνισμού πώλησης της ΔΕΠΑ Εμπορίας τον Νοέμβριο. Ακόμη όμως και να μη γίνει αυτό, η εμπειρία δείχνει ότι χρειάζονται 10-12 μήνες από την ημέρα που προκηρύσσεται ένας διαγωνισμός μέχρι αυτός να ολοκληρωθεί. Όχι νωρίτερα επομένως από το φθινόπωρο του 2019, δηλαδή πάνω στις επόμενες εκλογές, εφόσον η κυβέρνηση εξαντλήσει τη θητεία της.

Στην περίπτωση των ΕΛΠΕ, τα εμπόδια που συνάντησαν οι υποψήφιοι μνηστήρες Glencore και Vitol να επισκεφτούν τα διυλιστήρια, μεταθέτουν τον καθορισμό ημερομηνίας υποβολής προσφορών. Αντί για Οκτώβριο, αυτή θα οριστεί μάλλον τον Νοέμβριο, που σημαίνει ότι καλώς εχόντων των πραγμάτων, το κλείσιμο της συναλλαγής θα πρέπει να τοποθετείται το καλοκαίρι ή το φθινόπωρο του 2019. Διάστημα που ίσως παραταθεί περαιτέρω, εφόσον ο νικητής του διαγωνισμού χρειαστεί να υποβάλει, όπως απαιτεί η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, δημόσια προσφορά προς όσους από τους μικρομετόχους θελήσουν να του πουλήσουν τις μετοχές τους.

Ουδείς συζητά τέλος για πώληση των μειοψηφικών ποσοστών στα νερά, δηλαδή ΕΥΑΘ, ΕΥΔΑΠ, για τα οποία τόσος ντόρος είχε γίνει παλαιότερα ότι ενδιαφέρονται οι Γάλλοι. Το ίδιο ισχύει και για το 17% της ΔΕΗ. Εκκρεμεί άλλωστε η πώληση των λιγνιτικών της μονάδων, για την οποία όχι μόνο θα δοθεί μικρή παράταση για την υποβολή προσφορών, έπειτα από σχετικό αίτημα ενός εκ των διεκδικητών τους, αλλά υπάρχει και έντονος προβληματισμός για τα τιμήματα, μετά την πρόσφατη εκτίναξη των τιμών ρύπων.

[ΠΗΓΗ: ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΟΣ, του Γιώργου Φιντικάκη, 19/9/2018]

PEW RESEARCH CENTER: ΟΚΤΩ ΣΤΟΥΣ ΔΕΚΑ ΈΛΛΗΝΕΣ ΠΙΣΤΕΥΟΥΝ ΠΩΣ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΦΤΩΧΟΤΕΡΑ

Τι καταγράφει η έρευνα του Ινστιτούτου για την άποψη των πολιτών όσον αφορά τις οικονομικές προοπτικές

Ο Σεπτέμβριος και Οκτώβριος του 2008 ήταν οι χειρότεροι μήνες της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης, παρατηρεί ο πρώην πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, Μπεν Μπερνάνκι. Η ύφεση και οι συνέπειες που τη συνόδευσαν επηρέασαν και τη διάθεση των πολιτών, ακόμα και στις πιο αναπτυγμένες οικονομίες, αναφέρει έρευνα του Pew Research Center που είδε πρόσφατα το φως της δημοσιότητας και μελέτησε τις αντιδράσεις 27 χωρών σε ολόκληρο τον κόσμο.

Η αλλαγή της διάθεσης του κοινού όσον αφορά στην οικονομία ήταν δραματική σε ορισμένα κράτη, όπως συμπεραίνει κανείς με βάση τα στοιχεία. Το 2018, περίπου οι οκτώ στους δέκα Γερμανούς (ποσοστό 78%) δηλώνουν ότι οι οικονομικές συνθήκες στη χώρα τους σήμερα είναι καλές. Περίπου τα 2/3 των Αμερικανών πολιτών (ποσοστό 65%) εκφράζουν επίσης την αισιοδοξία τους για την οικονομία. Βελτιωμένη είναι και η διάθεση των κατοίκων της Πολωνίας, του Ηνωμένου Βασιλείου, λιγότερο της Ιαπωνίας και της Κένυας.

Σε γενικές γραμμές, η μεγαλύτερη αλλαγή της διάθεσης των πολιτών όσον αφορά στις οικονομικές προοπτικές της χώρας τους παρατηρείται στις ΗΠΑ, τη Γερμανία, τη Βρετανία, την Πολωνία, τη Γαλλία, την Ιαπωνία, το Ισραήλ, τη Νότια Κορέα, την Κένυα, τη Ρωσία, τον Καναδά, την Ινδονησία και την Ισπανία.

Το άγχος για την επόμενη γενιά

Σαφώς η αισιοδοξία που καταγράφεται δεν έχει «σβήσει» τις ανησυχίες για το μέλλον. Σε 18 από τα 27 κράτη που συμμετείχαν στην έρευνα -συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας, της Ιαπωνίας και της Ισπανίας- περισσότεροι από τους μισούς πολίτες πιστεύουν πως τα παιδιά τους θα ζήσουν σε συνθήκες χειρότερες απ′ ότι μεγάλωσαν οι ίδιοι.

Στις προηγούμενες έρευνες της Pew Research οι εν λόγω ανησυχίες περιορίζονταν στις προηγμένες οικονομίες, ενώ τώρα η διαφορά έγκειται στο γεγονός πως οι περισσότερες ανησυχίες για την οικονομική ευημερία της επόμενης γενιάς εκφράζονται στις αναδυόμενες αγορές.

Είναι χαρακτηριστικό πως στην Ελλάδα μόνο το 18% των πολιτών θεωρεί πως τα πράγματα στο μέλλον θα είναι καλύτερα για τα παιδιά τους.

Σε συνδυασμό βέβαια με το αυξανόμενο άγχος για το μέλλον, η πεποίθηση που κυριαρχεί σήμερα σε παγκόσμιο επίπεδο είναι ότι οι καιροί ήταν καλύτεροι την εποχή πριν τη μεγάλη ύφεση. Αυτό άλλωστε αποτυπώνεται στο γεγονός πως η πλειοψηφία των πολιτών στα 15 από τα 27 κράτη που ρωτήθηκαν πιστεύουν πως σε σύγκριση με είκοσι χρόνια πριν, η οικονομική κατάσταση του μέσου ανθρώπου είναι πολύ χειρότερη σήμερα.

Την άποψη αυτή ειδικότερα εκφράζει το 87% των Ελλήνων, το 72% των Ιταλών, το 62% των Ισπανών, το 56% των Γάλλων και το 53% των Βρετανών.

Τι ισχύει στην πραγματικότητα

Αυτό που αξίζει ωστόσο να σημειωθεί είναι πως οι απαισιόδοξες αντιλήψεις του κοινού για την καλύτερη οικονομική κατάσταση του παρελθόντος πολλές φορές δεν αντικατοπτρίζουν την πραγματικότητα. Για παράδειγμα, μεγάλο μέρος των Βραζιλιάνων αυτή τη στιγμή δηλώνει πως οι οικονομικές συνθήκες είναι χειρότερες σήμερα, ωστόσο το ΑΕΠ της χώρας εμφανίζεται βελτιωμένο. Το ίδιο ισχύει και στην περίπτωση της Ισπανίας και της Γαλλίας, όπου επίσης το πραγματικό ΑΕΠ κατά κεφαλήν έχει βελτιωθεί κατά 25% και 11% αντίστοιχα.

O παρακάτω πίνακας αποτυπώνει τις σκέψεις των πολιτών για την οικονομική κατάσταση του σήμερα σε σχέση με είκοσι χρόνια πριν. Όπως έχει ήδη αναφερθεί, το 87% των Ελλήνων θεωρεί πως τα πράγματα τώρα είναι πολύ χειρότερα, ενώ μεγάλο είναι το ποσοστό και για την Ιταλία, την Ισπανία και τη Γαλλία. Περισσότερο αισιόδοξοι εμφανίζονται οι Πολωνοί και οι Σουηδοί.

…και η έκθεση του ΟΟΣΑ

Στο μεταξύ ενδιάμεση έκθεσή για τις οικονομικές προοπτικές (Interim Economic Outlook) που δημοσιεύει ο ΟΟΣΑ τονίζει τις επιπτώσεις των εμπορικών εντάσεων στην παγκόσμια ανάπτυξη.

«Η υψηλή αβεβαιότητα επηρεάζει αρνητικά την παγκόσμια ανάπτυξη», είναι ο τίτλος της έκθεσης του ΟΟΣΑ, με τον Οργανισμό να ψαλιδίζει τις προβλέψεις που είχε κάνει τον Μάιο για τον ρυθμό ανάπτυξης της παγκόσμιας οικονομίας κατά 0,1% για το 2018 και 0,2% για το 2019.

Ο ΟΟΣΑ ψαλίδισε – κατά 0,2% – τις προβλέψεις του και για την οικονομία της Ευρωζώνης, όπως και για τις περισσότερες οικονομίες της G20, ενώ έχει αναθεωρήσει δραστικά επί τα χείρω τις προβλέψεις του για τις οικονομίες της Τουρκίας και της Αργεντινής. Για την Ευρωζώνη προβλέπει ρυθμό ανάπτυξης 2% φέτος και 1,9% το 2019 έναντι 2,5% το 2017.

«Χρειάζονται περαιτέρω δημοσιονομικές και τραπεζικές μεταρρυθμίσεις για την ενίσχυση της αντοχής της Ευρωζώνης», αναφέρει. «Η αντοχή και η αρχιτεκτονική της Ευρωζώνης έχουν βελτιωθεί τα τελευταία χρόνια, αλλά οι ανησυχίες για τη δημοσιονομική και χρηματοπιστωτική σταθερότητα παραμένουν, λόγω της αβεβαιότητας για τις πολιτικές επιλογές, όπως στην Ιταλία, και τις μελλοντικές ρυθμίσεις μεταξύ της Βρετανίας και της υπόλοιπης ΕΕ. Η πρόσφατη αύξηση των επασφάλιστρων κινδύνου των ιταλικών κρατικών ομολόγων και η συνδεόμενη με αυτή μείωση των μετοχικών αξιών των ιταλικών τραπεζών δείχνουν τον ρυθμό, με τον οποίο μπορεί να εμφανισθούν πάλι συνεχείς αδυναμίες στην Ευρωζώνη», προσθέτει.

Ο ΟΟΣΑ τονίζει ότι ένα πλαίσιο πανευρωπαϊκής εγγύησης των καταθέσεων θα αύξανε την εμπιστοσύνη και θα βοηθούσε στη διαφοροποίηση των κινδύνων. Υποστηρίζει, επίσης, τη δημιουργία νέων ευρωπαϊκών ασφαλών ομολόγων και ένα ταμείο δημοσιονομικής σταθεροποίησης για την Ευρωζώνη που θα βοηθούσε στην απορρόφηση μεγάλων αρνητικών οικονομικών σοκ και θα αποτελούσε ένα πρόσθετο μέσο που θα μπορούσε να ενεργοποιηθεί στην περίπτωση μίας ύφεσης.

[Φωτό: ROSTISLAV_SEDLACEK VIA GETTY IMAGES]

[ΠΗΓΗ: https://www.huffingtonpost.gr/, 20/9/2018]

ΕΡΙΞΕ ΔΙΧΤΥΑ ΧΩΡΙΣ… ΔΟΛΩΜΑ ΣΤΟΥΣ ΕΠΕΝΔΥΤΕΣ Ο ΤΣΑΚΑΛΩΤΟΣ

Στριμώχτηκε όταν τον ρώτησαν για Eldorado, Ελληνικό και τράπεζες – Ο υπουργός Οικονομικών, ο οποίος συμμετείχε στο 13ο Roadshow που διοργανώνουν τα Ελληνικά Χρηματιστήρια, προσπάθησε να καθησυχάσει τους επενδυτές λέγοντας ότι η σημερινή κυβέρνηση δεν προτίθεται να τους εκπλήξει.

Δύσκολες ερωτήσεις για την Eldorado, τις καθυστερήσεις σε Ελληνικό και την επιστροφή στις αγορές, τη χαμηλή ανάπτυξη και την κατάσταση των τραπεζών δέχθηκε από επενδυτές στο Λονδίνο ο υπουργός Οικονομικών Ευκλείδης Τσακαλώτος.

Ο υπουργός, ο οποίος συμμετείχε στο 13ο Roadshow που διοργανώνουν τα Ελληνικά Χρηματιστήρια, προσπάθησε να καθησυχάσει λέγοντας ότι η σημερινή κυβέρνηση δεν προτίθεται να εκπλήξει τους επενδυτές. «Έχουμε ήδη ανακοινώσει ένα πολυετές αναπτυξιακό σχέδιο που δεν περιλαμβάνει ιδέες για το τι θα θέλαμε να κάνουμε αλλά δράσεις με συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα που μπορεί κάποιος να ελέγξει», είπε ο υπουργός για να τονίσει ότι για παράδειγμα η συνέχιση και ολοκλήρωση του Κτηματολογίου θα δίνει στους μελλοντικούς επενδυτές την ευκολία να ξέρουν τι και πού μπορούν να επενδύσουν. «Η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛ. δεν θέλει να εκπλήξει. Το πρόγραμμά μας θα είναι γνωστό», κατέληξε ο υπουργός.

Ελληνικό, Eldorado

Από εκεί και πέρα ο υπουργός ρωτήθηκε γιατί να έρθει κάποιος επενδυτής στην Ελλάδα όταν βλέπει την περιπέτεια της Eldorado Gold και την καθυστέρηση στο Ελληνικό. Ο υπουργός παρέπεμψε στο πρόγραμμα αποκρατικοποιήσεων δίνοντας ως παράδειγμα τα λιμάνια του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης, το χώρο της ενέργειας και τα περιφερειακά αεροδρόμια, την επέκταση της σύμβασης για το Διεθνή Αερολιμένα Αθηνών «Ελ Βενιζέλος» κ.ά.

Επί της ουσίας σε ό,τι αφορά στην Eldorado είπε χωρίς να αναφερθεί σε λεπτομέρειες ότι η Ελλάδα είναι ένα σύγχρονο κράτος όπου ισχύουν νόμοι που προστατεύουν το περιβάλλον και πρέπει όλοι να τους σέβονται.

Για το Ελληνικό τόνισε ότι ήταν απαραίτητο πριν προχωρήσει η επένδυση να επανεξεταστούν οι περιβαλλοντικοί όροι και οι όροι χρήσης γης, κάτι που ήταν απαραίτητο σε μια τόσο μεγάλη επένδυση.

Ο κ. Τσακαλώτος ανέφερε επίσης ως πρόκριμα επενδύσεων και τη συμφωνία των Πρεσπών για τη FYROM αφού, όπως είπε, θα καταστήσει τη Θεσσαλονίκη κόμβο για όλα τα Βαλκάνια ανοίγοντας ευκαιρίες για επενδύσεις από τους ενδιαφερομένους.

Σε ιδιαίτερα δύσκολη θέση βρέθηκε όταν ρωτήθηκε για την κατάσταση των τραπεζών και τη δυνατότητα χρηματοδότησης της πραγματικής οικονομίας. «Καταλαβαίνω ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα για σας είναι η χρηματοδότηση των τραπεζών», είπε παραπέμποντας σε συμφωνίες με την ΕΤΕπ, στην ανακατεύθυνση κοινοτικών κονδυλίων και τις συνεταιριστικές τράπεζες που μπορούν να υποκαταστήσουν τις μεγάλες εμπορικές τράπεζες σε τοπικό επίπεδο.

Για τις μεγάλες εμπορικές τράπεζες και τη μείωση των «κόκκινων» δανείων είπε ότι γίνονται προσπάθειες, υπάρχουν εργαλεία όπως ο εξωδικαστικός και ο νόμος Κατσέλη-Σταθάκη αλλά η ομαλότητα θα χρειαστεί χρόνο

Από το 2019 και εάν στις αγορές

Στο κρίσιμο ερώτημα για την επιστροφή στις αγορές ο υπουργός Οικονομικών παρέπεμψε στην ουσία για το 2019 όταν, όπως είπε, ο ΟΔΔΗΧ θα εκδώσει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο δανεισμού.

Σχετικά με τη χρήση του αποθέματος ρευστότητας των 24 δισ. ευρώ είπε ότι δεν είναι το υποκατάστατο της εξόδου στις αγορές αλλά το μέσο που θα διευκολύνει μια έξοδο με καλύτερους όρους για την Ελλάδα. Πολλές οι ερωτήσεις του κοινού και για το θέμα της μη εφαρμογής των περικοπών των συντάξεων από το 2019 που έχει ανοίξει εδώ και καιρό η κυβέρνηση.

Ο υπουργός επανέλαβε ότι για την ελληνική πλευρά το θέμα δεν είναι διαρθρωτικό. Οπως είπε, η περικοπή της προσωπικής διαφοράς σε παλιές συντάξεις δεν θα έχει καμία επίδραση μακροπρόθεσμα αφού η δαπάνη των συντάξεων θα βαίνει μειούμενη και το 2020 και το 2030 και το 2040. Με αυτό το δεδομένο τόνισε ότι ούτε και το ΔΝΤ φαίνεται να επιμένει στο ότι το μέτρο είναι διαρθρωτικό.

[ΠΗΓΗ: ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ, του Τάσου Δασόπουλου, 21/9/2019]

ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ

Η δεκαετής κρίση οδήγησε σε σημαντική συρρίκνωση της οικονομίας με την ύφεση να επικρατεί για αρκετά χρόνια και σε απώλεια του εισοδήματος με άμεσες συνέπειες στην αγοραστική δύναμη των καταναλωτών. Για την ανάκτηση του “χαμένου εδάφους” και την επιστροφή σε επίπεδα προ-κρίσης θα απαιτηθούν αρκετά χρόνια και υπό την προϋπόθεση ότι θα ολοκληρωθούν οι μεταρρυθμίσεις για τις οποίες έχουμε δεσμευτεί.

Η βελτίωση της απόδοσης συγκεκριμένων δεικτών της οικονομίας είναι προφανώς καλοδεχούμενη αλλά θα πρέπει να αναλύσουμε την προέλευση της βελτίωσης και κατά πόσο αυτή είναι πραγματική. Συγκεκριμένα, παρατηρείται και συζητούμε βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονομίας η οποία όμως δεν προέρχεται από ανάλογη αύξηση του επιπέδου παραγωγής αλλά από σημαντική μείωση του μισθολογικού κόστους. Το επίπεδο μισθών παραμένει σε χαμηλά επίπεδα, δημιουργώντας επιπλοκές στην εγχώρια κατανάλωση και αφήνοντας μελανά αποτυπώματα στον κοινωνικό ιστό. Από την άλλη πλευρά, όταν παρατηρείται αύξηση του μισθολογικού κόστους αυτή δεν μεταφέρεται στο πραγματικό εισόδημα αλλά αφορά αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών που επιβαρύνει τις επιχειρήσεις (και συνεπώς βλάπτει την ανταγωνιστικότητα).

Αντίστοιχη είναι η κατάσταση στους δείκτες της ανεργίας που ενώ γίνεται λόγος για μείωση, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι ευέλικτες μορφές εργασίας και η μερική απασχόληση κυριαρχούν στην αγορά εργασίας. Είναι σαφές ότι η μείωση της ανεργίας είναι θετική εξέλιξη για την οικονομία -ειδικά όταν αυτή είναι σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα- αλλά το πραγματικό όφελος είναι περιορισμένο. Σε αυτό πρέπει να προστεθεί και το γεγονός ότι υπάρχει σημαντική μείωση του ποσοστού των εργαζομένων με απολαβές μεταξύ 900-1.300 ευρώ και μετατόπιση τους στην κλίμακα των 700 – 899 ευρώ.

Η παραγωγή της χώρας έχει μειωθεί σημαντικά και οποιαδήποτε συζήτηση για έξοδο από την κρίση είναι ανεδαφική. Η χώρα μας έχει ολοκληρώσει το τρίτο πρόγραμμα προσαρμογής. Δεν έχει βγει από την κρίση. Το ευμετάβλητο παγκόσμιο οικονομικό περιβάλλον (αναταράξεις σε Ιταλία και Τουρκία) δυσχεραίνει την πορεία της χώρας στη μεταμνημονιακή εποχή και οικονομικές πολιτικές που θα εξυπηρετούν μικροπολιτικές σκοπιμότητες θα μας ξαναγυρίσουν πίσω.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr, του Κωνσταντίνου Μουτσιάνα, Senior Lecturer στην Τραπεζική Χρηματοοικονομική, Coventry University London και Διευθυντή του MSc Global Financial Trading, 17/9/2018]

ΣΧΟΙΝΑΣ: ΝΑ ΜΑΣ ΑΦΗΣΟΥΝ ΟΙ “ΠΗΓΕΣ” ΝΑ ΚΑΝΟΥΜΕ ΤΗ ΔΟΥΛΕΙΑ ΜΑΣ

Στην τηλεόραση του ΣΚΑΪ φιλοξενήθηκε ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Μαργαρίτης Σχοινάς, ο οποίος σε ερώτηση αναφορικά με το ζήτημα που προέκυψε με τις συντάξεις και τις ευρωπαϊκές πηγές που έκαναν λόγο για συμφωνία με τους θεσμούς έστειλε σαφές μήνυμα.

Αναλυτικά, όπως μεταδίδει το skai.gr, ο κ. Σχοινάς σημείωσε: “Το κλειδί της ελληνικής εξόδου από το μνημόνιο είναι η συμφωνία του Eurogroup του Ιουνίου το οποίο περιλαμβάνει ένα πλέγμα δεσμεύσεων. Ο δικός μας ρόλος ως Κομισιόν, που δεν είμαστε δανειστές της χώρας αλλά εγγυητές της συγκεκριμένης συμφωνίας. Για αυτό και δηλώσαμε πως τα συμφωνηθέντα πρέπει να τηρούνται. Επειδή όμως η Ελλάδα βγήκε από τα μνημόνια είναι σε μία διαδικασία διαλόγου για την διαμόρφωση του προϋπολογισμού της με τους θεσμούς. Αυτή η συζήτηση θα συνεχιστεί και θα ελέγξουμε τα περιθώρια και πλεονάσματα. Να τηρηθούν τα συμφωνημένα και θα συζητήσουμε. Παρακαλώ τις όποιες πηγές να μας αφήσουν να κάνουμε την δουλειά μας”.

Αναφερόμενος στην πορεία της Ελλάδας από το 2015 μέχρι και σήμερα ο Μαργαρίτης Σχοινάς υπογράμμισε πως ήταν μία εξαιρετικά δύσκολη κατάσταση την οποία δεν θα ήθελε σε καμία περίπτωση να ξαναζήσει. Αναλυτικά ο κ. Σχοινάς τόνισε: “Η Ελλάδα είναι όντως μία ιστορία επιτυχίας ειδικά εάν σκεφθεί κανείς το σημείο αφετηρίας στο οποίο βρέθηκε από το 2009 και μετά, μετά την εκκίνηση της κρίσης.

Το ζητούμενο για το μέλλον της χώρας είναι πως μέσα από την περιπέτεια μάθαμε και αλλάξαμε. Μπορούμε να φτιάξουμε μία οικονομία που θα γεννά ευκαιρίες και όχι χρέη, ένα κράτος χωρίς πατρωνία που τόσο μας κόστισαν. Τα ελληνικά προγράμματα θεωρούνταν από πολλούς η τελευταία ευκαιρία να γίνει η Ελλάδα σύγχρονο κράτος. Οφείλουμε να βελτιώσουμε το οικονομικό κλίμα, να εξυγιάνουμε περαιτέρω το τραπεζικό σύστημα και να μην ξεχάσουμε τους ευάλωτους Έλληνες”.

[ΠΗΓΗ: http://www.capital.gr/, 15/9/2018]

ΜΕΤΑΞΥ ΠΡΟΘΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ – ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗΣ

Στον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, κ. Jean-Claude Juncker, έναν από τους πιο έμπειρους και αφοσιωμένους Ευρωπαίους πολιτικούς, πρέπει τουλάχιστον να αναγνωρίσουμε τη διαρκή και έμπρακτη στήριξή του στην Ελλάδα, σ’ όλη τη διάρκεια αυτής της μακράς κρίσης.

Ακόμη και όταν η ελληνική κοινωνία, με υψηλά ποσοστά της τάξης του 62%, απέρριπτε, υποτίθεται, το σχέδιό του, με το δημοψήφισμα που οργανώθηκε εν είδει μοχλού πολιτικής στήριξης της κυβέρνησης, στοχοποιώντας τον Πρόεδρο της Επιτροπής, ως τον εκπρόσωπο των ανάλγητων Ευρωπαίων εταίρων, ο κ. Junker έδειξε κατανόηση. Και επέμεινε, εντέλει πείθοντας τους ηγέτες των μεγάλων Κρατών- Μελών, να μην υιοθετηθεί το «σχέδιο εξόδου» της Ελλάδας από την Ευρωζώνη – ύψους 50 δις Ευρώ ―, αλλά το κατά περίπου 35 δις Ευρώ ακριβότερο Πρόγραμμα Δημοσιονομικής Προσαρμογής και Διαρθρωτικών Μεταρρυθμίσεων. Επρόκειτο για το 3ο στη σειρά Μνημόνιο, το οποίο περιέλαβε τη συνέχιση του συνόλου σχεδόν των ημιτελών από το 2ο Πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων.

Η παρούσα ελληνική κυβέρνηση, με την τύχη του πολιτικού χρόνου που είχε στη διάθεσή της, προχώρησε ακόμη περισσότερο και σχεδόν αποκλειστικά στην κατεύθυνση της δημοσιονομικής προσαρμογής, που, βέβαια, χρειάζονταν εκ νέου, μετά την εγκατάλειψη και άδοξη κατάληξη του 2ου Προγράμματος και τον εξ αυτού και δημοσιονομικό εκτροχιασμό του πρώτου εννεαμήνου του 2015. Και σ’ αυτήν την κατεύθυνση η ελληνική κυβέρνηση κινήθηκε με ευκολία, λόγω της εκ των πραγμάτων συνάφειας μιας πολιτικής εντατικής φορολόγησης με το «ιδεολογικό αιώρημα», που διακατέχει τα στελέχη της κυβερνώσας παράταξης. Αλλά και με επιτάχυνση και εντέλει αποτελεσματικά, με «υπεραποδόσεις», σε ό,τι τουλάχιστον αφορά στη σημαντική αύξηση των δημοσίων εσόδων, αξιοποιώντας τα θεσμικά «εργαλεία», που είχαν εδραιωθεί με τα προηγούμενα Προγράμματα, παρά την τότε μαχητική αντίθεση της αντιπολίτευσης και νυν κυβέρνησης.

Ενώ, πάντα η παρούσα κυβέρνηση, προσπάθησε συστηματικά, σε όλους τους τομείς άσκησης πολιτικής για τη διαθεσιμότητα κοινωνικών αγαθών, δηλαδή στην υγεία, την ασφάλεια και την παιδεία, να ελαχιστοποιεί – ή και να καταβάλλει με χωρίς προηγούμενο καθυστέρηση – τις λεγόμενες δαπάνες σε τρίτους. Που, ναι μεν αντιστοιχούν σε (πολύ) μικρό μέρος του ετήσιου προϋπ/σμού των υπουργείων και ευρύτερα του δημόσιου τομέα – λόγω του απαγορευτικά μεγάλου ποσοστού που καταλαμβάνει το μισθολογικό κόστος -, αλλά από την άλλη αφορούν σε έργο και εργασίες κρίσιμες για τη μέχρι σήμερα στοιχειώδη, ήδη πολύ χαμηλή, επιχειρησιακή επάρκεια των εν λόγω φορέων. Εξού και τα φαινόμενα υποχώρησης της αποτελεσματικότητας των δομών και των μηχανισμών διασφάλισης της δημόσιας ασφάλειας και κοινωνικής ειρήνης, της υγείας και της εκπαίδευσης – λιγότερο άμεσα φανερό στην τελευταία λόγω των φύσει μακροπρόθεσμων επιπτώσεων στο πεδίο.

Είναι φαεινότερον του ηλίου, ότι η απόσταση μεταξύ των πολιτικών προθέσεων, όπως αυτές εν μέρει αποτυπώθηκαν με δείκτες και προαπαιτούμενα στα εκάστοτε «Προγράμματα Προσαρμογής & Μεταρρυθμίσεων», και της εντέλει αποτελεσματικότητάς τους, υπήρξε μειούμενη στο διάστημα από το 2010 έως και το 2014, ενώ απογειώθηκε ξανά κατά το 3ο και τελευταίο Πρόγραμμα. Με μοναδική εξαίρεση το πεδίο της δημοσιονομικής προσαρμογής, που έτσι κι αλλιώς επιτεύχθηκε και καθ’ υπερβολήν, με μιαν εύθραυστη ισορροπία εσόδων και δαπανών του δημοσίου και με την εξίσου καθ’ υπερβολήν επιβάρυνση της οικονομίας. Αφού, η ισορροπία αυτή δεν ήλθε ως αποτέλεσμα της σταδιακής έστω αντιμετώπισης των γενεσιουργών αιτίων της κρίσης. Δηλαδή ως αποτέλεσμα αντίστοιχης προόδου στον τομέα των μεταρρυθμίσεων, με επιτεύγματα στο πεδίο των μη δημοσιονομικών στόχων και προαπαιτούμενων του Προγράμματος (όλοι σχεδόν μάθαμε για τα “prior actions”!).

Ακριβώς γιατί τα αποτελέσματα απέχουν πολύ από τις προθέσεις και τους προγραμματικούς στόχους, έχοντας αφήσει τα δύσκολα για τη διετία 2019-2020, θα περίμενε κανείς, αν όχι από το ελληνικό πολιτικό προσωπικό, τουλάχιστον από τους Ευρωπαϊκούς θεσμούς, μεγαλύτερη ευαισθησία. Που θα αποτυπώνονταν σε δηλώσεις με «καθαρά μηνύματα» προς την ελληνική κοινωνία. Ότι δηλαδή, ενώ πράγματι φθάσαμε στην κατάληξη του Προγράμματος και αυτό συνιστά «κατάκτηση» του ελληνικού λαού, λόγω ακριβώς των άδικα και παράλογα αυξημένων θυσιών στις οποίες υπεβλήθη, ταυτόχρονα ο λαός αυτός πρέπει να αντιληφθεί ότι θα χρειασθούν ακόμη σημαντικές αλλαγές, «ξεβόλεμα», αρκετών ακόμη «ομάδων», έτσι ώστε να διασφαλισθεί η ευημερία των επόμενων γενεών.

Με λίγα λόγια, πραγματικά προβληματίζει, όντας κατώτερη των περιστάσεων η δήθεν κολακευτική για τον («χαϊδεύοντας τα αυτιά» του) ελληνικό λαό δήλωση του φιλέλληνα Προέδρου της Επιτροπής. Ότι«… μετά την 20η Αυγούστου, η Ελλάδα θα βγει από ένα οκταετές πρόγραμμα χρηματοδοτικής στήριξης, όντας πλέον ικανή να στηριχθεί στις δικές της δυνάμεις (χωρίς τη βοήθεια άλλων Ευρωπαϊκών κρατών), διασφαλίζοντας τη θέση της στην καρδιά της Ευρωζώνης και της Ένωσης». Ενώ γνωρίζει ότι κάτι τέτοιο μπορεί να ισχύσει για μέγιστο διάστημα 12-18 μηνών, εφόσον δεν προχωρήσουν και μάλιστα γρήγορα οι μεταρρυθμίσεις στις αγορές αγαθών και στον δημόσιο τομέα, την υγεία, την παιδεία και – εκ νέου – την ασφάλιση. Τί, άραγε, θα του στοίχιζε εάν προσέθετε μια φράση, και συγκεκριμένα ότι αυτό θα είναι «βιώσιμο», μόνον εφόσον γίνουν οι καθυστερημένες («καταραμένες») μεταρρυθμίσεις;

Και έτσι, δυστυχώς για την εικόνα των θεσμών αυτών, απέναντι κυρίως στα υποσχόμενα – για ενδεχόμενη διέξοδο – τμήματα της ελληνικής κοινωνίας, αλλά και σε βάρος της αναγκαίας ευαισθητοποίησης της κοινωνίας αυτής, ο Πρόεδρος της ΕΕ διαψεύσθηκε τραγικά, σχεδόν «πριν αλέκτων λαλήσαι τρις!». Η τραγική καταστροφή με τις πρόσφατες πυρκαγιές στην Αττική, που μας προετοιμάζουν για επαναλαμβανόμενα παρόμοια φαινόμενα φυσικών καταστροφών, καθιστούν πλήρως εμφανή τη δυσβάσταχτη ανεπάρκεια των δημόσιων υπηρεσιών να εκτελέσουν. Με αποτελέσματα εξόφθαλμα και όχι διάχυτα και μακροπρόθεσμα, όπως σε άλλα πεδία.

Βασικό «μάθημα» για την όποια «επανεκκίνηση»: θα πρέπει εντέλει και οι Ευρωπαϊκοί θεσμοί να επανεξετάσουν τη στάση τους αλλά και τη συνέπεια των πολιτικών τους, σε όλα τα επίπεδα, από τους οιονεί αιρετούς Επιτρόπους έως τη γραφειοκρατία τους. Βοηθώντας ταυτόχρονα το ελληνικό πολιτικό προσωπικό και εντέλει τον ελληνικό λαό.

Το άρθρο συνυπογράφεται από τον Δρ. Νικήτα Καστή, [Εμπειρογνώμων Ευρωπαϊκής Πολιτικής] και τον Δρ. Αντώνη Ζαΐρη, μέλος της Ένωσης Αμερικανών Οικονομολόγων (ΑΕΑ)

[Φωτό: YVES HERMAN VIA GETTY IMAGES]

[ΠΗΓΗ: https://www.huffingtonpost.gr, του Αντώνη Ζαΐρη, Δρα Οικονομικής Κοινωνιολογίας, Μέλος της Ενωσης Αμερικάνων Οικονομολόγων (ΑΕΑ) – Αντιπρόεδρος του ΣΕΛΠΕ, 27/82018]